اشربه

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:34 am

تحفه حکیم مومن:

شربت ترياقى
كه پادزهر سموم و گزيدن افعى است
و جهة كرب و خفقان و غثيان و برانگيختن اشتها مجرب است منقول از تذكره
آب زرشك آب سيب شيرين هر يك ٣٠٠ ل
آب ليمو آب ترنج هر يك صد و پنجاه ل با ثلث او شكر بقوام آورند
و مرواريدى كه به آب ترنج حل كرده باشند ٦ ل اضافه نمايند
در اين وقت در اكثر امراض قايم مقام ترياق فاروق است

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص335

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:36 am

تحفه حکیم مومن:

شربت هندى
منقول از ترجمه باهروسسرت
جهة درد گرده و مثانه و رحم و جگر و مغص و ورم سپرز و عرق النسا و نفث الدم و ربو و فواق و خفقان و قرحهء امعأ و تبهاى دايره و گزيدن هوام و درد كمر و مفاصل مجرب دانسته‌اند
انجير زرد رازيانه هر يك 150 ل يك شبانه روز در سه وزن او آب بخيسانند پس بجوشانند تا به ثلث رسد
و بعد از آن صاف نمايند و با شيرهء گل سرخ تازه ٣٠٠ ل و قند سفيد ٦٠٠ ل بجوشانند تا بقوام سكنجبين رسد
و ١٠٥ ل ريوند چينى كه به گلاب تر كرده باشند و به پانزده ل روغن گاو چرب نموده در آن حل كنند
و از 1 ل تا ٢٠ ل استعمال نمايند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص335

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:38 am

تحفه حکیم مومن:

شربت صندل
جهة تقوية معده و رفع اسهال و سيلان خون و ضعف دل و جگر حار
٢٠ ل صندل سفيد را نيمكوب كرده در نيم رطل گلاب دو شبانه روز خيسانيده صاف نمايند
و جرم صندل را در آب بجوشانند تا بقيه قوة را با آب دهد پس صاف نموده با گلاب سابق و يک رطل شكر بقوام آورند
و اگر قابض تر خواهند يك اوقيه ناردان ترش را در آن خيسانيده صاف نمايند و بعد از آن بقوام آورند
و اگر قسم ترش او را خواهند بجاى گلاب در سركه و يا آب ليمو بخيسانند و
در شربت صندلین صندل سرخ و سفيد بالمناصفه كنند و او قابضتر مى شود

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص335

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:39 am

تحفه حکیم مومن:

شربت اجاص
منقول از حاوى جهة درد سر و تبهاى حاره و يرقان نافع و مسهل صفرا است
آلوى بخارا در آب خيسانيده بجوشانند تا مهرا شود پس صاف نموده شكر بقدريكه خوش طعم كند اضافه نموده بقوام آورند و
قدرى از محمودهء مشوى اضافه نمايند قوى الفعل مى شود

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص335

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:40 am

تحفه حکیم مومن:

شربت تمرهندى
به دستور شربت اجاص است

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص335

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:41 am

تحفه حکیم مومن:

شربت مورد
جهة سرفه و قرحهء ريه و اسهال و اقسام بواسير و قطع سيلان خون و تقوية معده و امعأ نافع است
تخم مورد را با چهار مثل آن آب بجوشانند بعد از خيسانيدن و نيمكوب كردن آن تا به ربع رسد و با وزن او شكر بقوام آورند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص335

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:43 am

تحفه حکیم مومن:

شربت قابض
از تاليف ابوى ره جهة اسهال و زلق الامعاء مجربست خصوصا هر گاه با سفوف قابضه بنوشند
آب به آب امرود آب سيب از هر يك يک رطل گرفته ٣٠ ل تخم مورد را در آن خيسانيده بجوشانند تا به نصف رسد
پس صاف نموده استعمال نمايند
و اگر اسهال بلغمى باشد درحين جوشانيدن عود هندى سنبل الطيب مصطكى سک از هر يك ٢ ل در پارچه ء بسته در آن بجوشانند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336-335

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:45 am

تحفه حکیم مومن:

شربت مسهل
از تاليف حقير جهة امراض بارده و ضعف معده و دماغ و تفتيح سدد و امراض سوداوى بغايت نافع است
و بهترين مسهلات است
گلسرخ سناء مكى هر يك ده ل بنفشه 20 ل
تربد سفید غاریقون افسنتین رومی از هر یک 5 ل
تخم کشوث اسطوخودوس مصطکی هریک 3 ل
سنبل الطیب 2 ل
عناب سپستان هر یک سى عدد در ٤٠٠ ل آب يكروز خيسانيده بجوشانند تا به ربع رسدد
با صد و پنجاه ل ترنجبين و شكر بالمناصفه بقوام آورند
و از ٥٠ ل تا ١٠ ل استعمال نمايند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:46 am

تحفه حکیم مومن:

شربت كشوث
كه در اصفهان بسيار شهرت دارد و مفتح سدد و ملين طبع
و مقوى جگر و معده
و جهة تبهاى مركبه و سوء القنيه مفيد است
تخم كشوث رازيانه تخم كاسنى گل كشوث تخم خيارين تخم خربزه گرمك هر يك ٣ ل
پوست بیخ كاسنى بيخ رازيانه گلسرخ انيسون هر يك ٢ ل
جوشانيده با نود ل شكر يا با شير خشت بقوام آورند
و تا ده ل با شيرهاى تخم كاسنى و تخم خربزه و آب كاسنى و امثال آن بنوشند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:48 am

تحفه حکیم مومن:

شربت دينار
معمول متاخرين جهة امراض جگر و سدهء ماساريقا و تبهاى مركبه نافع و قريب الاعتدال است
تخم كاسنى 30 ل بيخ كاسنى 30، گلسرخ 15، ريوند 4 ،تخم كشوث 5
يكروز خيسانيده پس بجوشانند و با دو رطل شكر بقوام آورند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:50 am

تحفه حکیم مومن:

نوع ديگر
كه به جهة حرارة جگر و رفع عفونة اخلاط نافع است
تخم كاسنى 10/ زرشك بيدانه 7/ صندل سفيد 4/ لك مغسول 4/ اصل السوس 4 تخم كشوث 3/ گلسرخ كوبيده 3/
در عرق كاسنى يا آب بخيسانند پس جوشانيده صاف نمايند و با شكر بقوام آورند
و اگر ريوند اضافه كنند قويتر مى گردد

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:52 am

تحفه حکیم مومن:

شربت غوره
جهة حرارة معده و ضعف آن و ريختن صفرا به معده
و دردهاى گرم و رفع سموم و تسكين تشنگى
و تقوية احشاى زنان آبستن مفيد است
دو رطل آب غوره را بجوشانند تا به نصف رسد و يک شب بگذارند روز ديگر با ٢ ل قرنفل بجوشانند تا بوى آن را بردارد و با رطلى شكر بقوام آورند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:53 am

تحفه حکیم مومن:

شراب سلمويه
از تاليف قدماست مقوى معده و رافع خفقانست و منافع او در امراض بارده نهايتى ندارد
پوست ترنج رطلى مرماحور يكوقيه قرنفل ٢ ل عود 1ل نيمكوب كرده در پنج رطل شراب(حلال=حل کننده) سه شبانه روز بخيسانند
و با سه رطل شكر سفيد و ٢ ل مصطكى و نيم ل زعفران و دو دانگ مشك بجوشانند تا مايل بقوام شود
پس صاف نموده استعمال نمايند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:57 am

تحفه حکیم مومن:

شراب میبه
جهة تقوية معده و اسهال مزمن و درد جگر و قى و غثيان و فواق و تشنگى نافع است منقول از جامع امين الدوله
آب به ترش دو رطل آب سيب ترش يک رطل بجوشانند تا به نصف رسد
و اگر با يک رطل عسل و يک رطل شراب كهنه بجوشانند تا غليظ شود كف بگيرند
عود 2 م ،زعفران 1 م ،مصطكى 1 م ،بسباسه 1 نیم،سنبل الطيب نیم م ،قرنفل نیم م ،جوزبوا نیم ،هيل نیم ، قاقله كبار نیم ،دارچينى نیم ،زنجبيل نیم ،مشك 2 دانگ، سک سائيده 1 ،اضافه نمايند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:58 am

تحفه حکیم مومن:

ماء العسل
جهة امراض باردهء عصبانى و دماغى نافع
و منضج بلغم غليظ و مفتح سدد است
يک جزو عسل صاف را با شش جزو آب به آتش نرم (+ بجوشانند) تا بقوام سكنجبين رسد
و به ازاء هر يك رطل عسل دو درم فلفل را كوبيده در پارچه بسته در آن بجوشانند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 10:59 am

تحفه حکیم مومن:

شراب العسل
جهة معده و جگر سرد و امراض عصب نافع است
ده رطل عسل را با شش رطل آب و سنبل الطيب و مصطكى و دارچينى و قاقله و عود و هيل و جوزبوا و دار فلفل و قرنفل هر يك ٢ ل بجوشانند تا بقوام آيد
پس صاف نموده استعمال نمايند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 11:01 am

تحفه حکیم مومن:

ربوب
را شرط آنست كه آب آن چيزی كه مقصود باشد چندان بجوشانند كه به ربع و ثلث رسد
و مجموع آن قابضتر از اشربه
و اگر در بعضى شيرينى اضافه كنند بايد قدر قليلى باشد

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 11:03 am

تحفه حکیم مومن:

رب جوز
جهة رفع قى
و غرغرهء او جهة خناق و درد گلو بسيار نافع است
آب پوست گردكان تازه 75 را بجوشانند تا ثلث آن بماند
و با مثل آن عسل و خمس آن مثلث بجوشانند تا ثلث بماند
و يک وقيه مرصاف و نيم وقيه زعفران و نيم وقيه شب يمانى اضافه كنند
و اگر سادهء او را ترتيب دهند مثلث فقط كافى است

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336

توسط **pejuhesh237** » شنبه ژانويه 19, 2013 11:04 am

تحفه حکیم مومن:

رب خشخاش
از تاليف قدما است جهة نزلات حاره بغايت نافع است
دويست عدد خشخاش را با تخم كوبيده يك شبانه روز در نهصد مثقال آب خيسانيده بجوشانند تا به نصف رسد
پس صاف نموده با صد و پنجاه ل شكر یا عسل يا مثلث بقوام آورند كه بطريق لعوق گردد
و آقاقيا زعفران عفص عصارهء لحية التيس از هر يك درهمى كوفته و بیخته مخلوط كنند

کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص336