معالجات چهارپایان

[pejuhesh234]

بسم الله الرحمان الرحيم

[pejuhesh234]

در ذكر بعضى از معالجات كه مخصوص چهار پايان است‏ و از كتب بيطره نقل شده.

مخفى نماناد كه عروقى كه فصد آن در امراض بهايم حاجت مى‏افتد، بيست و يك رگ است به اين تفصيل:


عرقين بارزين:

هر يك پهلوى گوشى است و فصد آن جهت تحريك سر و گران خيزى و جنون، نافع است.

عرقين منخرين:

در هر بينى يكى است و جهت امراض بينى و گوش و دهان، مفيد است.

عرقين وداجين:

در دو طرف گردن است جهت حكّه و جرب و برص و ريختن موى و امراض حارّه و نزلات، نافع است.

ازرعان:

از حوالى لثه عليا از دو طرف كشيده است تا باطن دماغ و جهت درد دستها و مقله و ظفره و گام نزديك كردن، نافع است.

صافنات:

چهار عرق است در دو طرف وحشى دستها و پايها و جهت ريختن موى- كه جرد گويند- مع ضعف قوايم و زحمت بار گران و جراحت سمّ.

اخرسان:

دو عرق است از دو طرف كتف كشيده تا ترقوه و جهت امراض پشت و كمر و صعوبت خوابيدن و برخاستن و تشنج و بدى نشخوار، فصد آن نافع است.

عرق ذنب:

رگى است در زير دم و جهت امراض رحم و خصيه و جهت قلت شير و بدى هضم، فصد كنند.

عروق و حشيات:

چهار رگ است در باطن دستها و پاها و مقابل صافنات و جهت امراض قوايم و سينه‏ گيرى و حرارت مفرط، بايد فصد كرد.

ضفدعين:

دو رگست در زير زبان و جهت بدى نشخوار و سيلان كف از دهان و ورم گلو فصد كنند.

اما طريق معالجات:

آن است كه در امراض حارّه بايد علفهاى سرد، مثل قصيل و اسفناج و كاسنى و كاهو و غير آن دهند

و در امراض بارده، يونجه و علفهاى گرم و به جاى جو، خلر و پنبه دانه و عدس و امثال آن، پس ادويه مخصوص هر علتى را استعمال نمايند.کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص321