قولنج که از خلط غلیظ و باد خیزد

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

قولنج كه از خلط غليظ و باد غليظ بود (×قولنج ريحي)

علامتهاي آن
علامت خلط غليظ، درد و گراني باشد. و اسباب تولد خلط غليظ ازپيش رفته باشد. و علامت باد، درد باشد با تمدد و پندارد كه روده او را به مثقب سوراخ ميكنند.

[pejuhesh234]

علاج آن
حقنه تيز كنند يا شياف تيز.

صفت حقنه تيز كه قولنج ثقلي و بادي و بلغمي را بگشايد:
تخم باديان و تخم كرفس و انيسون و تخم شبت از هر يكي سه درم درآب بپزند و بپالايند و هفت درم بوره نان (+فانيد) و دو درم روغن كنجد باروغن تخم معصفر با وي بياميزند و بكار برند، قولنج بلغمي و بادي رابگشايد.


صفت شياف قولنج
بگيرند: شحم حنظل و بوره از هر يكي پنج درم، سقمونيا دو درم، مغز بادام پنج درم، شياف كنند، چنانكه رسمست و بنهند.

به اضافه حبی و معجون الراحه مربوط به معالجه قولنج که از خلط و باد خیزد

[pejuhesh234]

صفت حبي كه قولنج را در حال بگشايد

سكبينج ده درم، شحم حنظل ده درم، سقمونيا سه درم و دودانگ، سكبينج را به آب سداب حل كنند و باقي را بدان بسرشند و حب كنند، شربتي دودرم. و تا نخست به حقنه و شياف راه گشاده نكنند، داروي مسهل ندهند. و اگر " غثيان" رنجه دارد، سفرجل مسهل بدهند با معجون الراحه.

[pejuhesh234]

صفت معجون الراحه

بگيرند: مصطكي و قرنفل (×قرفه) و زنجبيل و فلفل و دارفلفل گوزبوا(×جوزبوا،× جوزبويه) و قرفه از هر يكي دو درم، كوفته و بيخته كنند، سقمونيا دو دانگ، همه را اندرجلابي غليظ كه در آن آب آبي و شكر كرده باشند، بسرشند، شربتي دو درم.
صفت حبي كه زودتر از همه اطلاق كند (رها و آزاد كند) ـ بگيرند: شحم حنظل دو درم، سقمونيا يك درم ، مصطكي نيم درم ، انيسون نيم درم، كتيرا دانگي به حب كنند با آب كرفس، شربتي يك درم يا يك مثقال.