دیابت

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

علايم ديابت نوع 2 چيست؟
افراد مبتلا به ديابت نوع 2 يک سري از علايم را تجربه مي کنند. شامل:
* تشنگي و پرنوشي
* پُرادراري
* تاري ديد
* زودرنجي و تحريک پذيري
* بي حسي يا سوزش دست و پا
* عفونت مکرر لثه، پوست و مثانه
* عدم بهبودي زخم ها
* خستگي زياد غير قابل توجيه
اما بايد بدانيد در بعضي موارد ديابت نوع 2 هيچ علامتي ندارد.
در اين گونه موارد افراد مبتلا ماه ها يا حتي سال ها بدون اين که از بيماري خود مطلع باشند به زندگي ادامه مي دهند. ديابت آن قدر به تدريج پيش مي رود که حتي گاهي اوقات علايم آن قابل شناسايي نيست.
به همين دليل خيلي از مبتلايان به ديابت تا سال ها از بيماري خود اطلاع ندارند.

شروع ديابت نوع 1 بسيار ناگهاني و ناراحت كننده است، كه مي‌تواند علائم ذيل را به دنبال داشته باشد.

1- تكرر ادرار
2- تشنگي و خشكي دهان به طور غيرطبيعي
3- خستگي مفرط يا كمبود انرژي
4- گرسنگي مداوم
5- كاهش ناگهاني وزن
6- تاري ديد
7- عفونت‌هاي مكرر

[pejuhesh234]

اصطلاحات بیماری:
دیابت

دیابت چیست؟
بیماری قند و یا به عبارت دیگر دیابت، بیماری مزمنی است كه در نتیجه اختلال در تولید و عملكرد انسولین در بدن به وجود مي آ‌ید.

انسولین هورمونی است كه در لوزالمعده (پانكراس) تولید مي‌شود و سلول‌ها را قادر مي‌سازد كه گلوكز را از خون گرفته و برای تولید انرژی استفاده كنند. لوزالمعده فرد مبتلا به دیابت، انسولین مورد نیاز بدن را تولید نمي‌كند (دیابت نوع 1) و یا انسولین كارایی لازم را در بدن این افراد ندارد (دیابت نوع 2).

از این رو، افراد مبتلا به دیابت نسبت به افراد غیر دیابتی نمي‌توانند از گلوكز به نحو احسن در سوخت و ساز بدنشان استفاده كنند. در نتیجه قند خون افراد به مقدار قابل ملاحظه‌ی افزایش مي‌یابد. این ”افزیش غلظت گلوكز“ یا ”افزیش قند خون“ را هیپرگلیسمی مي‌نامند.

در برآورد و تخمینی كه در سال 1985 انجام شده است مشاهده شده كه 30 میلیون نفر در سراسر جهان مبتلا به بیماری دیابت بودند. اما امروزه حدود 194 میلیون نفر به بیماری دیابت مبتلا هستند كه در مقایسه با 20 سال گذشته 6 برابر شده است.

اگر جلوی پیشرفت این بیماری همه‌گیر گرفته نشود تا سال 2025 تعداد مبتلایان به دیابت به 333 میلیون نفر خواهد رسید.

افزایش قند خون سبب ایجاد عوارض زودرس و دیررس دیابت در بدن مي‌شود. اگر دیابت پیشگیری و درمان نشود، بسیاری از عوارض دیابت كشنده بوده و یا حداقل سبب كاهش كیفیت زندگی فرد مبتلا به دیابت و خانواده وی مي‌شود.

ديابت نوع 1:
كه در گذشته ”ديابت وابسته به انسولين“ ناميده مي‌شد و هر سني را دربر مي‌گيرد اما در كودكان و جوانان شايع‌تر است. بدن افراد مبتلا به ديابت نوع 1 قادر به توليد انسولين كافي نمي‌باشد. لذا، براي كنترل قند خونشان نيازمند انسولين تزريقي هستند. عدم دسترسي به انسولين در افراد مبتلا به ديابت نوع 1 موجب مرگ و مير ايشان مي‌شود.

ديابت نوع 2:
كه در گذشته به آن ”ديابت غير وابسته به انسولين“ گفته مي‌شد. در افراد ميان سال به بالا بخصوص افراد داراي اضافه وزن، شايع است. با توجه به پديدة رو به افزايش چاقي و كم تحركي در افراد جوان، ديابت نوع 2 هميشه به انسولين نياز ندارند و غالباً مي‌توانند ديابت خود را با تغذية صحيح و كاهش وزن و فعاليت بدني كنترل نمايند. اما ممكن است به دارو نيز نياز داشته باشند. ديابت نوع 2 تقريباً 95 -90 درصد كل ديابتي‌ها را دربر مي‌گيرد.

دیابت بارداری :
ناگفته پیداست که این نوع دیابت فقط در بانوان شیوع دارد.در واقع این دیابت مختص به دوران بارداری زنان است ولی حدود ۵ تا ۱۰٪ از این زنان فورا بعد ازاینکه بار دار شدند دیابت آنها به دیابت نوع دو تبدیل می‌شود.

دیابت اولیه یا در آستانه ابتلا به دیابت :
حالتی است که در آن سطح گلوکز خون افراد بالاتر از حد نرمال بوده ولی مقدار آن به حد دیابت کامل نرسیده‌است.

عدم کنترل دیابت (قند خون بالا و یا پایین ) در طولانی مدت، می تواند اثرات جبران ناپذیری را بر روی اعضای مختلف بدن داشته باشد.

این عوارض به دو دسته بلند مدت و کوتاه مدت تقسیم می شود که شرح هر کدام به قرار زیر است:
» عوارض بلند مدت
» نابینایی: تحت کنترل نبودن قند خون، اثر تخریب کننده ای روی عروق شبکیه چشم داشته و می تواند موجب بروز تاری دید و نابینایی شود.
» آسیب کلیوی: کلیه ها نیز در صورت بالا بودن قند خون، آسیب دیده و دیالیز را به دنبال خواهد داشت.
» پای دیابتی: عدم کنترل قند خون و عدم مراقبت صحیح از پاها، موجب ایجاد زخم هایی در پا می شود. این زخم ها می تواند به از کار افتادگی و قطع پاها منجر شود. علاوه بر کنترل قند، هر روز پاهای خود را معاینه نمایید و کفش مناسب بپوشید.
» بیماری های قلبی و عروقی: دیابت کنترل نشده، احتمال حمله قلبی، سکته مغزی و فشار خون را افزایش می دهد.
» عوارض عصبی: اعصاب حسی و حرکتی اندامها مخصوصاً پاها در اثر قند خون بالا دچار آسیب می شوند که معمولاً به صورت بی حسی و گزگز کف پا خود را نشان می دهد. از دیگر عوارض عصبی، می توان به ناتوانی جنسی در آقایان اشاره کرد.
» عفونت لثه و دندان: افراد دیابتی بیشتر در معرض خطر عفونت لثه ها و پوسیدگی و لق شدن دندان ها هستند. لذا توصیه می شود بهداشت دهان و دندان را دقیقاً رعایت کنید.

» عوارض کوتاه مدت
1- كتواسیدوز یا كمی دیابتی: یك اختلال مربوط به سوخت و ساز است كه در اثر افزایش میزان قند خون همراه با استون ایجاد مي‌شود كه سبب گیجی، سستی و بي‌حالی، احساس تشنگی شدید، خستگی و تنگی نفس شده و همچنین در بعضی موارد با اغماء همراه است كه در صورت عدم درمان ممكن است منجر به مرگ فرد شود.
2- عفونت‌هی مكرر: هنگامی كه قند خون بالا باشد بدن نمي‌تواند در مقابل عفونت از خود عكس‌العمل نشان دهد و دفاع كند.
3- كاهش وزن: در این حالت بدن به جای مصرف گلوكز، از پروتئین‌ها و چربي‌ها استفاده كرده كه این امر باعث كاهش وزن مي‌شود.

چرا برخی اوقات قند خون بیش از اندازه بالا می رود؟
مصرف کردن بیش از حد روغنهای نباتی مایع و جامد و استفاده نکردن از روغنهای طبیعی مانند روغن و کره گاوی، روغن زیتون و ...، پرخوری، کاهش فعالیت فیزیکی، استرس و فشارهای عصبی، عفونت، جراحت یا بیماریهای دیگر از عوامل بالا رفتن قند خون هستند.

هیپوگلیسمی (قند خون پایین): اگر همواره از مقدار قند خونتان آگاه نباشید و قندتان بیش از حد پایین آید، ممکن است منجر به ضعف یا بیهوشی شود.

دلایل هیپوگلیسمی: مصرف داروی شیمیایی بیش از حد عادی، فعالیت فیزیکی بیش از حد عادی، حذف یک وعده یا میان وعده غذایی.

توصيه هاي غذايي در ديابت
هدف اصلي از رژيم درماني در بيماران ديابتي، استفاده از موادغذايي به صورت متعادل است. اصولاً رژيم غذايي اي كه توسط كارشناسان و متخصصان تغذيه براي افراد ديابتي تهيه مي شود داراي اهداف زير است:

- رساندن قند خون به سطح طبيعي
- حفظ سطح چربي هاي خون در حد طبيعي
- كاهش مشكلات خاص بيماران ديابتي
- به دست آوردن و حفظ وزن ايده آل
- رساندن مواد مغذي به بدن به ميزان لازم
- تأمين انرژي موردنياز بدن جهت انجام فعاليت هاي لازم
- جلوگيري از بروز عوارض و مشكلات ناشي از ديابت

توصيه هاي تغذيه اي براي بيماران مبتلا به ديابت نوع اول
- سعي كنيد برنامه غذايي خود را به طور منظم تنظيم كنيد. به نحوي كه هر روز در ساعات معيني غذا بخوريد.

- روزانه بين 4 تا 5 وعده غذا بخوريد.

- در هر وعده مقادير متناسبي از كربوهيدرات ها را مصرف كنيد تا دچار عوارض ناشي از نوسانات قندخون نشويد.

- چربي دريافتي از طريق موادغذايي را محدود كنيد.

- مصرف قندهاي ساده مانند شكر، شكر قرمز، عسل و شربت ذرت را محدود كنيد.

- مصرف فيبر را تا ميزان 25 ميلي گرم به ازاي هر 1000 كيلوكالري دريافتي افزايش دهيد. جهت اطلاع از ميزان كالري موردنياز روزانه خود، با متخصص تغذيه مشورت نماييد. منابع غذايي فيبر عبارتند از : انواع ميوه و سبزي، حبوبات و غلات سبوس دار.

- تلاش كنيد از محصولات بدون قند مانند نوشابه هاي بدون قند، ژله بدون قند و بيسكوئيت هاي بدون قند استفاده كنيد.

-از ميوه هاي تازه و كلوچه هاي كم چربي و غلات به عنوان ميان وعده استفاده كنيد.

- هر روز صبح، غلات پرفيبر را براي صبحانه انتخاب كرده و از مصرف غلات داراي مقادير زياد شكر خودداري كنيد.

- به جاي آب ميوه از ميوه تازه استفاده كنيد.

- از شيرهاي كم چربي استفاده كنيد.

-روزانه حداقل 8 ليوان آب بنوشيد.

توصيه هاي تغذيه اي براي بيماران مبتلا به ديابت نوع دوم

-مصرف فيبرهاي محلول به ميزان 25 گرم به ازاي هر 1000 كيلوكالري ضمن ايجاد احساس سيري ، مي تواند به كنترل قندخون كمك كند. يكي از انواع فيبرهاي محلول پكتين مي باشد كه در سيب ، مركبات مثل پرتقال، ليمو و گريپ فروت ، توت فرنگي ، هويج و غلات سبوس دار وجود دارد . غير از اين مواد غذايي، منابعي فيبري كه در بالا ذكر شده اند را نيز مصرف كنيد.

- تعداد وعده هاي غذايي خود را افزايش دهيد.

- حتما قبل از صرف غذا از سالاد يا موادغذايي كم كالري مانند كاهو، كرفس، ژله بدون قند و سوپ هاي ساده و كم كالري استفاده كنيد.
- از مصرف آب ميوه در صبح و به صورت ناشتا خودداري كرده و به جاي آن در طول روز از ميوه تازه استفاده كنيد.
- از نوشيدني ها و دسرهاي بدون قند استفاده كنيد.

- آرد گندم كامل را جانشين آرد سفيد كنيد.

- از مصرف روغن ماهي و مكمل نياسين خودداري كنيد زيرا باعث افزايش قند خون مي شوند.

- مصرف چربي ها را در برنامه روزانه غذايي خود طبق نظر متخصص تغذيه كاهش دهيد.

- روزانه 8 ليوان آب بنوشيد.

نكات مهم و قابل توجه براي خانواده ها و بيماران

1. افراد ديابتي مبتلا به بيماري كليوي نيز بايد به تغذيه خود توجه خاصي داشته باشند، زيرا بيماري كليوي با عمل بسيار از مواد مغذي تداخل دارد. لذا مصرف مكمل هاي تغذيه اي مگر با اجازه متخصص تغذيه توصيه نمي شود.

2. از آن جايي كه كمبود بعضي از ويتامين ها باعث تشديد بيماري ديابت مي گردد، بايد سعي كرد تا مقادير متناسب ويتامين ها از طريق موادمغذي دريافت شوند. به دليل افزايش نياز به ويتامين ها در اين بيماران بايد مكمل ويتاميني مصرف شود، ولي براي جلوگيري از

عوارض مصرف بيش از حد آنها با متخصص تغذيه مشورت كنيد.

3. ويتامينC براي ورود به داخل سلول، نياز به انسولين دارد. تحقيقات نشان مي دهد كه مقدار اين ويتامين در افراد ديابتي پايين تر از حد طبيعي مي باشد؛ لذا مصرف ميوه و سبزي فراوان و همچنين مكمل ويتامينC ضروري است.

4. بعضي از داروهاي خوراكي كاهش دهنده قند خون، باعث كمبود ويتامينB12 در بدن مي شوند. بنابراين در اين مورد نيز بايد با يك متخصص تغذيه مشورت كنيد، زيرا كمبود اين ويتامين مي تواند باعث تخريب بافت عصبي شود.

5. بيماري ديابت مي تواند باعث كمبود بيوتين در بدن شود. از آن جايي كه كمبود اين ماده مهم مي تواند باعث تخريب بافت عصبي در بازوها و ساق پا شود، مشورت با متخصص جهت آشنايي با منابع مصرف و ميزان مورد نياز آن ضروري است.

[pejuhesh234]

دیابت نوع 1 چگونه درمان می شود؟
بر خلاف مبتلایان به دیابت نوع 2 که در مراحل اولیه نیاز به انسولین ندارند و اگر با وجود مصرف قرص های ضد دیابت درتنظیم قند خون ناتوان بودند باید از انسولین استفاده کنند، مبتلایان به دیابت نوع 1 هرگز نمی توانند از دارو استفاده نمایند.
هدف انسولین درمانی این است که کار انسولین ترشح شده در بدن را تقلید کند.

یکی از فاکتورهای کلیدی در انسولین درمانی افراد دیابتی، این است که گلوگز خون را به دقت کنترل کند و کمک کند تا میزان قتد خون تا حد ممکن به حد طبیعی نزدیک گردد.بیماران دیابتی باید با پزشک خود در مورد میزان گلوکز خون هدف خود مشورت نمایند.
همچنین تعیین میزان A1C بسیار مهم است. A1C آزمایشی است که نشان می دهد کنترل دیابت شما طی 2 تا 3 ماه گذشته چگونه بوده است.

با کنترل قند خون و رساندن آن به حد طبیعی شما می توانید از بسیاری از مشکلاتی که سایر افراد دیابتی با آن مواجه هستند، پیشگیری نمایید.


درمان ديابت نوع 2:
ديابت نوع 2 در مراحل اوليه با تغيير شيوه زندگي اعم از تغذيه سالم، فعاليت بدني و نيز کنترل استرس قابل درمان خواهد بود.

جالب است بدانيد که در فردي که از افزايش وزن شديد رنج مي برد حتي با کمتر از 10 در صد کاهش وزن در خيلي از موارد کنترل قند خون اصلاح مي گردد.

اگر با تغيير عادات نادرست زندگي، قند خون شما اصلاح نشد، آن موقع ديابت اغلب با مصرف داروهاي خوراکي قابل درمان است زيرا که بدن بسياري از افراد مبتلا تا حدي انسولين ترشح مي کند ولي به داروهايي براي بهبود بهره برداري و يا افزايش ترشح انسولين نياز است.

قرص هاي مصرفي براي کنترل ديابت حاوي انسولين نيستند. در عوض اين دارو ها مثل متفورمين، سولفونيل اوره ها، مهار کننده هاي آلفا گلوکوزيدازها و... باعث مي شوند تا انسولين ترشح شده در بدن موثرتر و کارآمدتر عمل کند.

در مراحل پيشرفته، در نهايت بعضي از افراد مبتلا، با انسولين درمان مي شوند. انسولين مي تواند چند بار در روز تزريق شود يا با استفاده از پمپ استعمال گردد. هدف از انسولين درماني تقليد انسولين ترشح شده توسط پانکراس است. مصرف انسولين به اين معني نيست که شما در کنترل گلوکز خون خود بد عمل کرده ايد بلکه به اين معني است که بدن قادر به توليد انسولين کافي يا استفاده از آن در تبديل غذاي مصرفي نمي باشد.

يکي از روش هاي کليدي در کنترل ديابت، کنترل دقيق گلوکز خون است تا مطمئن شويد که مقادير قند خون نزديک به مقدار مطلوب است. بيماران بايد در مورد سطح هدف گلوکز خون با پزشک خود مشورت کنند. همچنين سطح هموگلوبين A1C نيز بسيار مهم است. با حفظ قند خون در ميزان تعيين شده مي توانيد از بسياري از مشکلات ناشي از ديابت پيشگيري نماييد.

[pejuhesh234]

با وجود اينكه تاكنون ديابت درمان قطعي نيافته ولي راه‌هاي مؤثري براي كنترل آن وجود دارد. به كمك درمان‌هاي مناسب دارويي و آموزش‌هاي صحيح در كنار داشتن شيوة صحيح زندگي، يك فرد ديابتي مي‌تواند همانند ساير افراد جامعه به زندگي فعال خود ادامه و خطر ايجاد عوارض ديابت را كاهش دهد.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

عوارض جانبي INSULIN (HUMAN REGULAR INSULIN ):كهير،هيپوگليسمي،هيپر گليسمي،(پديده ريباند يا سوموجي)ليپواتروفي،ليپوهيپر تروفي،خارش،تورم،قرمزي ،گرمي در محل تزريق،انافيلاكسي
عوارض جانبي METFORMIN HCl:
تهوع،استفراغ،كتونوري
مشتقات سو لفونيل اوره ها:GLICLAZIDE-GLIBENCLAMIDE-Glucamide-Gliclazide 80 Abidi
عوارض جانبي GLIBENCLAMIDE:خواب الودگي،كرامپ هاي عضلاني،اضظراب،كنفوزيون،سردرد،سرگيجه،تاكيكاردي،حساسيت به نور،بثورات جلدي،تهوع ،استفراغ،سوزش سر دل،بي اشتهايي،خونريزي،اكيموز،تب،عرق،لرز،تيره شدن ادرار،درداپي گاستر،اگرانولوسيتوز،انمي ليتيك
مشتقات مهار كننده الفا گلوكوزيدا زها: Miglitol- Acarbose
Acarbose-دردشكم ،اسهال،افزايش سطح انزيم هاي ترانس اميناز كبدي،هيپو كلسمي،كمبود ويتامين B6

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.