کم توجهی - بیش فعالی

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

علایم‌ شایع‌
•کودک‌ روی‌ صندلی‌ مرتب‌ می‌جنبد و دست‌ها و پاهای‌ خود را تکان‌ می‌دهد.
•وقتی‌ به‌ کودک‌ گفته‌ می‌شود که‌ بنشینید، فقط‌ به‌ مدت‌ کوتاهی‌ روی‌ صندلی‌ بند می‌شود.
•حواس‌ کودک‌ به‌ راحتی‌ پرت‌ می‌شود.
•قبل‌ از مطرح‌ شدن‌ کامل‌ سؤال‌، کودک‌ پاسخ‌ را می‌دهد.
•کودک‌ در رعایت‌ نوبت‌ در بازی‌ و صف‌ مشکل‌ دارد.
•کودک‌ در اجرای‌ دستورالعمل‌ها مشکل‌ دارد.
•کودک‌ قادر به‌ تمرکز روی‌ یک‌ کار یا بازی‌ مشخص‌ نیست‌.
•مرتب‌ از یک‌ کار تمام‌ نشده‌ منصرف‌ شده‌، به‌ کار دیگری‌ می‌پردازد.
•در انجام‌ بازی‌، بدون‌ ایجاد سروصدا، مشکل‌ دارد.
•زیاد صحبت‌ می‌کند.
•وسط‌ صحبت‌ یا کار دیگران‌ می‌پرد.
•به‌ نظر می‌رسد که‌ اصلاً گوش‌ نمی‌دهد.
•چیزهای‌ مورد نیاز برای‌ انجام‌ کارها را گم‌ می‌کند.
•اغلب‌ کارهای‌ خطرناک‌ انجام‌ می‌دهد بدون‌ اینکه‌ به‌ عواقب‌ ناگوار آنها توجه‌ داشته‌ باشد.

[pejuhesh234]

اصطلاحات بیماری:
اختلال کم‌توجهی - بیش‌فعالی (به انگلیسی: Attention-deficit hyperactivity disorder)(به صورت مخفف: ADHD )

اختلال‌ کم‌ توجهی‌ ـ بیش‌ فعالی‌ عبارت‌ است‌ از یک‌ نوع‌ رفتار خاص‌ در کودکان‌ به‌ طوری‌ که‌ این‌ کودکان‌ تنها می‌توانند برای‌ مدت‌ کوتاهی‌ روی‌ یک‌ موضوع‌ خاص‌ تمرکز کنند. ضمناً این‌ کودکان‌ گاهی‌ حرکات‌ و رفتار کنترل‌ نشده‌ای‌ را به‌ طور ناگهانی‌ از خود بروز می‌دهند.
البته‌ بیش‌ فعالی‌ می‌تواند وجود داشته‌ باشد یا نداشته‌ باشد. به‌ نظر می‌رسد که‌ این‌ اختلال‌ در اختلالات‌ یادگیری‌ نقش‌ داشته‌ باشد و تخمین‌ زده‌ می‌شود حدود 10%-5% کودکان‌ مدرسه‌ای‌ گرفتار این‌ اختلال‌ باشند.

علل‌
ناشناخته‌ است‌. فرضیات‌ زیادی‌ مطرح‌ شده‌اند، اما هیچ‌ یک‌ تأیید یا رد نشده‌اند. تصور بر این‌ است‌ که‌ منشای‌ آن‌ بیولوژیک‌ باشد.

عوامل تشدید کننده بیماری
سابقه‌ خانوادگی‌ این‌ اختلال‌

پیشگیری‌
هیچ‌ روش‌ خاصی‌ برای‌ پیشگیری‌ وجود ندارد

عوارض‌ احتمالی‌
•امکان‌ دارد مشکلات‌ کودک‌ در طی‌ زمان‌ برطرف‌ نشوند. نهایتاً کودک‌ وقتی‌ بزرگ‌ می‌شود ممکن‌ است‌ در تحصیل‌ موفق‌ نباشد، یا اینکه‌ رفتار ضداجتماعی‌ و گاهی‌ جنایی‌ از خود بروز دهد.
•امکان‌ دارد کودک‌ در بزرگسالی‌ دچار اختلال‌ شخصیت‌ شود.

پدر و مادر باچنین کودکانی چگونه باید رفتار کنند؟
در دوران شیر خوارگی :
مادر باید چنین کودکی را دردوران شیر خواری به پستانک عادت دهد (اگر کودک قبول کند)و او رادر گهواره بگذارد و آن را تکان دهد و همیشه دور پاهای او را بپیچد تا دست و پاهایش نه فقط گرم گردد بلکه کودک کمتر بتواند دست و پای خود را حرکت دهد و آرام بگیرد و بیشتر به خواب رود.

در دوران قبل از مدرسه
اگر پدرو مادر در این سنین بخواهند مانع جنب و جوش و تحرک کودک شوند و بازور و فشار و نزاع و دعوا او را در گوشه ای بنشانند نه فقط موق نمیشوند بلکه ممکن است عکس العمل و رفتار کودک بدتر گردد.اگر کودک بعد از کاری ناگهان تحریک شود و شروع کند به بد خلقی و گریه را سر دهد او را برای مدتی آزاد و تنها بگذارید تا گریه کند و شدت گریه او به انتها برسد .سپس بغلش کنید و او را تکان دهید و آرا م نمایید .اگر مادر در چنین شرایطی خود بی طاقت شود واو هم مانند کودک دچار بدخلقی گردد یا حتی مانند کودک گریه کند به طور قطع کمکی نخواهد کرد بلکه مانند این است که نفت و بنزین روی آتش بریزند زیرا خشم و بدخلقی کودک رابدتر خواهد کرد. بنابراین همان طوری که ذکر شد پدر ومادر در هنگام بد خلقی کودک باید صحنه را ترک کنند تا کودک آرامش خود را به دست آورد سپس در حالیکه او در آرامش است برگردندو کودک رابغل گیرند .کودکان همان طوریکه همه چیز را از پدر و مادر یاد میگیرند کنترل کردن خود رانیز از والدین خود یا د خواهند گرفت.

چنین کودکانی ممکن است هر کاری را که میخواهند انجام دهند باخشونت و تحریک شدید باشد مثلا هنگامی که میخواهند غذا بخورند چند تکه به دهان خود بگذارند و بقیه غذا را روی زمین بریزند .مادر باید کم کم غذا رادر بشقاب کودک بریزد چون خود کودک در غذا خوردن احساس موفقیت میکند نتیجه بهتر خواهد بود.
پدر و مادر باید به چنین کودکانی کارهایی را واگذار کنند که برای او مشکل نباشد و در انجام آن کار موفق گردد و پس از موفقیت در آن کار او را با زبان تشویق و ترغیب کنند و حتی به او گاه به گاه جایزه بدهند .بعضی از اعمالی که کودک باید یاد بگیرد مانند آموزش در ادرار و مدفوع کردن باید کمی دیرتر شروع شود (معمولا در سن 2 تا 5/2 سالگی آمادگی پیدا خواهند کرد)و موقعی که کودک آمادگی دارد باید شروع گردد.
به چنین کودکانی باید امکان فعالیت و صرف انرژی داد مثلا به اندازه کافی اسباب بازی در اختیار آنها قرار داد مخصوصا اسباب بازی هاییکه در آن فعالیت و تحرک لازم است به همین دلیل بردن این کودکان به پارک ها که کودک بتواند فعالیت کند موثر و مفید است زیرافعالیت زیاد آنها کمتر مورد انتقاد قرار میگیرد.

مهد کودک و یا کودکستانهایی که در آنجا آرامش نسبی وجود دارد و انضباط شدید حکمفرما نیست برای چنین کودکانی مفید است و کودک میتواند خودش را با کودکان دیگر تطبیق دهد و با کودکان دیگر سازگار گردد .مادر باید روزهای اول را باکودک در کودکستان بماند و همچنین معلم و مربی کودک راباخصوصیات کودکش آشناسازد و ناگفته نماند برای چنین کودکی کنترل کردن خودش هم بسیارسخت است و کودک هم تحت فشار قرار میگیرد ولی مادر باید قبل و بعد از کودکستان او را آزاد بگذارد.
اگر والدین چنین کودکی دو موضوع را در نظر بگیرند و عمل کنند به کوکشان کمک کرده اند اول اینکه باید قبول کنند که کودکی با چنین خصوصیات دارند دوم اینکه سعی کنند به او کمک کنند تا خودش به سنی برسد تا بتواند مسائلش را درک کند و درمقابل آنها قرار گیرد و آنها راحل کند.مادر باید به کودک کمک کند تا کودک برای خودش دوستی پیدا کند مخصوصا بعد از آمدن از کودکستان دوستی داشته باشد و به او کمک کند تاآن دوست را برای خودش نگه دارد مادر یتواند آن یک دوست راباکودک خود به بیرون از خانه به گردش ببرد .هر قدمی که والدین برای کودکشان برمیدارند در آینده او موثر خواهد بود و به طرف سیر طبیعی کشانده میشود.
پدر بزرگ ها و مادر بزرگها نیز میتوانند در به وجود آوردن شرایط ذکر شده به پدر ومادر کودک کمک کنند مادر باید بداندبزرگ کردن چنین کودکی بسیار مشکل و مایوس کننده است ولی امکان پذیر است مادر باید صبور باشد و حقیقتا باید به پدر و مادر چنین کودکانی آفرین گفت چنین مادرهایی هستند که بهشت زیرپایشان است.چنین پدر ومادرهایی فکر میکنند که شاید رفتار آنها بد بوده است که کودکشان چنین عکس العمل های دارد و حتی احساس قصور و گناه میکنند و لی مادر گناهکار نبوده و نیست.

در دوران مدرسه
رفتن به مدرسه از نظر این کودکان ممکن است به دو صورت جلوه کند کحودک ممکن است احساس کند که مدرسه محلی است که میتواند تحرک و جنب و جوش خود را در انجا به طور آزاد انجام دهد یا این که به علت نظم و انضباط و محدودیت مدرسه کودک دچار عجز و ناتوانی گردد و احساس کند که او را در قفس نگه داشته اند و. در هر صورت گرچه معلمین و مدیران دبستان ها مخصوصا کلاس اول بایداو وجود کودکانی با چنین خصوصیاتی آگاهی داشته باشند ولی پدر و مادر هستند که باید معلم و مدیریت مدرسه را ازوجود خصوصیات کودکشان آگاه سازند .
هوش اکثر این کودکان معمولا بد نیست ولی اشکال دائم در تمرکز حواس آنها اجازه نمیدهد که از همه هوش خود استفاده کنند .بنابراین آموزش این کودکان و نگهداری انها در کلاس باید به صورتی باشدکه میزا ن تحریکات نه کم نه زیاد باشد . در حقیقت چنین کودکانی باید به مدارس بخصوص و به معلمین آگاه به مسائل این کودکان سپرده شوند ولی در هیچ کشوری چنین مدارسی وجود ندارد در هرحال آموزگاران و مدیران دبستان ها هستند که باید به خصوصیات این کودکان آگاه باشند و به این کودکان کمک کنند تااین که یه تدریج وضع طبیعی خود را به دستآورند.ادامه تحصیل این گونه کودکان بستگی به میزان "زیاد فعالی "آنها دارد هر چه "زیاد فعالی " این کودکان شدیدتر باشد امکان ادامه تحصیل آنها کمتر و منجر به ترک تحصیل آنها خواهد شد.

رفتار پدرو مادر در مورد انضباط بخشیدن به کودکان بیش از حد فعال

هر کودکی باید انضباط را بیاموزد . کودکان زیاد از حد فعال نیزمانند همه کودکان دیگر باید انضباط را یاد بگیرند ولی با توجه به خصوصیات چنین کودکانی رعایت اصول زیر برای انضباط بخشیدن آنان مفید خواهد بود و پدر و مادر در نظر بگیرند و عمل کنند:
1. با کودک به آرامی صحبت کنید و سعی کنید رفتار خوبی که از کودک سر میزند آن رابه زبان بیاورید و به آفرین بگویید و حتی به او جایزه ای بدهید اگر چه بسیار کوچک و ناچیز باشد.
2. آنچه که قبلا در مورد نظم و انضباط کودک گفته اید نظر خود راعوض نکنید .
3. پدر و مادر و دیگران سعی کنند کلماتی مانند "نه . نکن .و بس است "را دائما تکرار نکنند.
4. وظائف کودک را در خانه برای او مشخص کنید و آن وظائف را به دفعات به او بگویید تا او با آنها آشناشود و یادبگیرد . چنین کودکانی ممکن است وظائف خود رابه زودی یاد نگیرند ولی با صبرو حوصله باید وظائفش را به او یاد دهید.
5. به کودک مسولیت بدهید زیرا برای رشد هر کودکی مسولیت داشتن لازم است ولی مسولیت باید در توان او باشد .اگر کودک آن مسولیت را ناقص انجام داد از او قدر دانی کنید.
6. اگر کودک با کودکان دیگر مواجه شد و مسئله ای پیش آمد او را بلافاصله به طور موقت از محیط برخورد دور کنید تا دچار هیجان نگردد.
7. دوستان او را محدود به یک نفر یا دو نفر نمایید و بیشتر در خانه و زیر نظر خود قرار دهید و کودکان دیگر و پدر ومادر های آنها را از خصوصیات کودک خود آگاه کنید.
8. بیش از حد دلسوز و نگران او نباشید مشکل بیش از حد فعال بودن او اصلاح خواهد شد .
9. نسبت به عوارض داروئی که به کودک خود میدهید کاملا آشنا شوید و زیادتر از آنچه توصیه شده است به اوندهید و در دادن دارو نظارت کامل نمایید و دارو را دراختیار کودک قرار ندهید مگر اینکه کودک به سنی رسیده باشد که خودکاملا درک کند .
10. با معلم کلاس مدرسه کودک همکاری دقیق نمایید زیرا توجه شما در خانه و همکاری شما با معلم مدرسه در بهبود کودک بسیار موثر خواهد بود.

رژیم‌ غذایی‌

رژیم‌ غذایی‌ مخصوصی‌ پیشنهاد شده‌اند: حذف‌ کلیه‌ افزودنی‌های‌ غذایی‌ (ادویه‌ جات‌ و غیره‌)، حذف‌ مواد به‌ خصوصی‌ از رژیم‌ غذایی‌، یا ویتامین‌ درمانی‌ شدید. اغلب‌ تحقیقات‌ پزشکی‌ اشاره‌ به‌ این‌ دارند که‌ این‌ رژیم‌ها برای‌ تعداد بسیار کمی‌ از کودکان‌ مفید هستند. اما بسیاری‌ از والدین‌ تغییرات‌ قابل‌ توجهی‌ را در رفتار کودکان‌ خود پس‌ از استفاده‌ از این‌ رژیم‌ها گزارش‌ کرده‌اند. شاید دلیل‌ آن‌ این‌ باشد که‌ با تهیه‌ غذاهای‌ مخصوص‌ برای‌ کودک‌، وی‌ احساس‌ می‌کند که‌ توجه‌ بیشتری‌ به‌ او می‌شود. در مورد هرگونه‌ رژیم‌ غذایی‌ مخصوصی‌ که‌ برای‌ کودک‌ خود در نظر دارید با پزشک‌ خود مشورت‌ کنید.

درچه شرایطی باید به پزشک مراجعه نمود؟

•اگر احساس‌ می‌کنید کودکتان‌ علایم‌ اختلال‌ کم‌ توجهی‌ ـ بیش‌ فعالی‌ را دارد.
•اگر پس‌ از شروع‌ درمان‌ علایم‌ بدتر شوند.
•اگر دچار علایم‌ جدید وغیرقابل کنترل شده اید. داروهای‌ مورد استفاده‌ در درمان‌ ممکن‌ است‌ عوارض‌ جانبی‌ به‌ همراه‌ داشته‌ باشند.

منبع: www.irteb.com

[pejuhesh234]

درمان‌
اصول‌ کلی‌

•درمان‌ و مشاوره‌ به‌ والدین‌ و کودک‌ توسط‌ پزشک‌
•رفتار درمانی‌ و شناخت‌ درمانی‌. کودک‌ خود در این‌ نوع‌ درمان‌ها نقش‌ مهمی‌ را به‌ عهده‌ دارد. او باید مواظب‌ رفتار خود باشد، نقش‌ محوله‌ را به‌ خوبی‌ ایفا کند، و رفتار خود را ثبت‌ کند. در یک‌ طرح‌ کلی‌، اساس‌ این‌ روش‌های‌ درمانی‌ بر راهبردهای‌ تغییر رفتار نامطلوب‌ استوار است‌. به‌ نظر می‌رسد که‌ ترکیب‌ این‌ روش‌های‌ درمانی‌ با داروها بهترین‌ نتایج‌ را در کنترل‌ علایم‌ به‌ همراه‌ داشته‌ باشد.
•در خانه‌ یک‌ محیط‌ متناسب‌ و محدودیت‌های‌ کاملاً مشخص‌ برای‌ رفتار کودک‌ را در نظر بگیرید. ضمناً باید از روش‌های‌ تربیتی‌ نیز به‌ طور مداوم‌ بهره‌ گرفت‌. اگر احساس‌ می‌کنید که‌ نیاز به‌ کمک‌ از طرف‌ افراد متخصص‌ امر دارید مراجعه‌ کنید.
•با معلم‌ کودک‌ تماس‌ مستمر داشته‌ باشید. اگر کودک‌ در درس‌ خود نیاز به‌ کمک‌ بیشتری‌ دارد، امکان‌ آن‌ را فراهم‌ کنید.

داروها

بهترین روش درمان ترکیب اقدامات دارویی با اقدامات غیردارویی است.درمان دارویی ADHD براساس داروهای محرک عصبی و غیر محرک استوار است. از جمله داروهای محرک داروی متیل فنیدیت (با نام تجاری قرص ریتالین) و دگزامفتامین است. داروهای غیرمحرک مانند آتوموکستین (مهارکننده بازجذب نوراپینفرین) و داروهای MAOIs می‌باشند.

[pejuhesh234]

عواقب‌ مورد انتظار
رشد کودک و رسیدن به دوران بلوغ و تغییرات هورمونی و توصیه های ذکر شده سبب میشود که این کودکان در سنین بین 12 تا 18 سالگی کاملا آرام و طبیعی شوند . کودکی که در سن سه چهار سالگی از در و دیوار بالا میرفت و در کف زمین غلت میخورد در سن بلوغ نوجوانی آرام ومتین و فردی خواهد بود که برای خود واجتماع مفید خواهد بود .در بعضی‌ دیگر، بیش‌ فعالی‌ با افزایش‌ سن‌ کاهش‌ می‌یابد. اما تعدادی‌ از این‌ کودکان‌ نهایتاً به‌ نوجوانان‌ و بزرگسالانی‌ مشکل‌دار تبدیل‌ می‌شوند.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

داروهایی‌ مثل‌ متیل فنیدات (ریتالین‌)، که‌ ظاهراً اثر آرامش‌بخش‌ در کودکان‌ دچار این‌ اختلال‌ دارند، این‌ داروها اثرات‌ جانبی‌ ناخوشایندی‌ دارند، از جمله‌: اختلال‌ در خواب‌، افسردگی‌، سردرد، معده‌ درد، بی‌اشتهایی‌، و کاهش‌ رشد.

عوارض جانبی داروی دگزامفتامین:
عوارض جانبی دستگاه عصبی: بی‌قراری، بی‌خوابی، سرگیجه، سردرد، بی‌حوصلگی، در طولانی‌مدت افسردگی شدید و سایکوز.
گوارشی: بی اشتهائی، خشکی دهان، کاهش وزن، اسهال، یبوست، کرامپ شکم.
قلبی - عروقی: افزایش فشارخون، تاکیکاردی.
موارد دیگر: دیستونی سر و گردن، افزیش فشار داخل چشم، ناتوانی و افت میل جنسی.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.