بیماری ناشی از تابش اشعه

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

علایم‌ شایع‌
علایم‌ زیر بسته‌ به‌ مقدار اشعه‌ تابیده‌ شده‌ و محل‌ اثر اشعه‌ بسیار متغیر و اغلب‌ موقتی‌ است‌

تهوع‌، استفراغ‌ و اسهال‌.
سردرد
خستگی‌ و کوتاهی‌ نفس‌
تندی‌ ضربان‌ قلب‌
عفونت‌ قارچی‌ دهان‌ خشکی‌ دهان‌ و از دست‌ رفتن‌ حس‌ چشایی‌
دشواری‌ بلع‌
تشدید بیماری‌های‌ دندان‌ یا لثه‌
ریزش‌ مو؛ سرفه‌ خشک‌
التهاب‌ قلب‌ همراه‌ درد قفسه‌ سینه‌
سوختگی‌، التهاب‌ یا ایجاد جوشگاه‌ بر روی‌ پوست‌
تیرگی‌ پوست‌
نقاط‌ خونریزی‌ زیر پوستی‌ در هر جای‌ بدن‌
کم‌خونی‌؛ ناتوانی‌ جنسی‌

[pejuhesh234]

اصطلاحات علمی:
بیماری ناشی از تابش اشعه

شرح بیماری
بیماری‌ ناشی‌ از تابش‌ اشعه‌ عوارض‌ جانبی‌ همراه‌ اشعه‌درمانی‌ جهت‌ سرطان‌ها یا آثار متعاقب‌ قرار گرفتن‌ اتفاقی‌ در معرض‌ تابش‌ اشعه‌.

پیشگیری‌
قبل‌ از اشعه‌درمانی‌ ناحیه‌ سر و گردن‌ ارزیابی‌ کلی‌ دهان‌ و دندان‌ جهت‌ شناسایی‌ بیماری‌های‌ احتمالی‌ دندان‌ و لثه‌ ضروری‌ است‌.
استفاده‌ از رژیم‌ غذایی‌ مناسب‌ قبل‌ از اشعه‌درمانی‌ تا در هنگام‌ اشعه‌درمانی‌ وضعیت‌ تغذیه‌ای‌ در حد مطلوب‌ باشد.
اگر کار شما در نزدیک‌ محل‌ اشعه‌تابی‌ است‌، نکات‌ ایمنی‌ را فرا گرفته‌ و رعایت‌ کنید. چ

عوارض‌ احتمالی‌
استعداد ابتلا به‌ عفونت‌ها در اثر کاهش‌ مقاومت‌ بدن‌
عقیمی‌ یا نقایص‌ تولید مثلی‌ ممکن‌ است‌ رخ‌ دهد.
افزایش‌ استعداد ابتلا به‌ سرطان‌ها به‌ خصوص‌ سرطان‌های‌ مغز استخوان‌ یا لوسمی‌
در موارد اشعه‌درمانی‌، سایر عوارض‌ بستگی‌ به‌ ناحیه‌ تحت‌ اشعه‌تابی‌ دارد. با پیدایش‌ تجهیزات‌ اشعه‌تابی‌ مدرن‌ احتمال‌ عوارض‌ وخیم‌ بسیار کم‌ شده‌ است‌.

فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری
تا حدی‌ که‌ توان‌ جسمی‌ شما اجازه‌ می‌دهد به‌ فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری های‌ طبیعی‌ خود ادامه‌ دهید. در زمان ابتلا به این بیماری ها به‌ طور مکرر استراحت‌ کنید.

رژیم‌ غذایی‌
از یک‌ رژیم‌ غذایی‌ متعادل‌ استفاده‌ کنید. اگر مشکل‌ بلع‌ داشته‌ باشید ممکن‌ است‌ به‌ طور موقت‌ لازم‌ باشد تا از رژیم‌ مایعات‌ یا غذاهای‌ نرم‌ شده‌ توسط‌ مخلوط‌کن‌ استفاده‌ نمایید. تغذیه‌ وریدی‌ یا استفاده‌ از یک‌ لوله‌ معده‌ کوچک‌ جهت‌ تغذیه‌، نیز روش‌های‌ دیگری‌ هستند که‌ می‌توان‌ از آنها تا برقراری‌ مجدد تغذیه‌ طبیعی‌ سود جست‌.

درچه شرایطی باید به پزشک مراجعه نمود؟
اگر شما یا یکی‌ از اعضای‌ خانواده‌تان به‌ طور اتفاقی‌ در معرض‌ تابش‌ اشعه‌ قرار گرفته‌ باشید.
اگر احساس‌ ناخوشی‌ در طی‌ اشعه‌درمانی‌ به‌ خصوص‌ اگرعلایم‌ غیر منتظره‌ وجود داشته‌ باشد.
بروز علایم‌ عفونت‌، نظیر تب‌ و لرز، درد عضلانی‌، سردرد و منگی‌ در طی‌ اشعه‌درمانی‌ یا پس‌ از آن‌ یا پس‌ از قرارگیری‌ اتفاقی‌ در معرض‌ اشعه‌تابی‌.
اگر دچار علایم جدید و غیرقابل توجیه شده اید. داروهای‌ تجویزی‌ ممکن‌ است‌ با عوارض‌ جانبی‌ همراه‌ باشند.

[pejuhesh234]

درمان‌
اصول‌ کلی‌

بررسی‌های‌ تشخیصی‌ ممکن‌ است‌ شامل‌ آزمایش‌ هموگلوبین‌، شمارش‌ پلاکت‌ها و گلبول‌‌ سفید خون‌، رادیوگرافی‌ ناحیه‌ تحت‌ اشعه‌درمانی‌ و شناسایی‌ و اندازه‌گیری‌ میزان‌ تماس‌ با اشعه‌ها باشد.
اهداف‌ درمانی‌ عبارتند از کنترل‌ علایم‌ و پیشگیری‌ از عفونت‌ها
در طی‌ اشعه‌درمانی‌، کارکنان‌ پزشکی‌ را دائماً از حال‌ عمومی‌ خود مطلع‌ سازید. گاهی‌ ممکن‌ است‌ درمان‌ جهت‌ بهتر شدن‌ حال‌ عمومی‌ شما تعدیل‌ شده‌ یا به‌ طور موقت‌ قطع‌ گردد.
چنانچه‌ دچار ریزش‌ مو شدید، تا رویش‌ مجدد موها از کلاه‌گیس‌ استفاده‌ کنید.
پس‌ از اشعه‌درمانی‌ تا زمانی‌ که‌ اجازه‌ بچه‌دار شدن‌ از سوی‌ پزشک‌ صادر نشده‌ است‌ از روش‌های‌ ضدبارداری‌ مؤثر جهت‌ جلوگیری‌ از بارداری‌ استفاده‌ کنید.
روان‌درمانی‌ یا مشاوره‌ با متخصص‌ مربوطه‌ جهت‌ کاهش‌ استرس‌ اشعه‌درمانی‌ ممکن‌ است‌ سودمند باشد.
پیوند مغز استخوان‌ در موارد مواجهه‌ شدید با اشعه‌ها ممکن‌ است‌ توصیه‌ گردد.

داروها
داروهای‌ ضد تهوع‌
مسکن‌ها
تزریق‌ خون‌ جهت‌ کم‌خونی‌
آنتی‌بیوتیک‌ها جهت‌ مقابله‌ با عفونت‌ها
داروهای‌ ضد اسهال‌
داروهای‌ خواب‌آور در صورت‌ بروز مشکلات‌ خواب‌

[pejuhesh234]

عواقب‌ مورد انتظار
در موارد اشعه‌درمانی‌، بیشتر آثار جانبی‌ یا عوارض‌ همراه‌ آن‌، پس‌ از قطع‌ اشعه‌درمانی‌ به‌ تدریج‌ برطرف‌ می‌گردند.

در موارد قرارگیری‌ اتفاقی‌ در معرض‌ اشعه‌تابی‌ اگر اشعه‌تابی‌ آن‌ قدر شدید نباشد که‌ منجر به‌ مرگ‌ فوری‌ گردد، عوارض‌ آن‌ ممکن‌ است‌ سال‌ها باقی‌ بماند.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

ضد تهوع:
عوارض جانبی متوکلوپرامیدMETOCLOPRAMIDE HCl:
تغییرات فشار خون، تاکیکاردی، عوارض خارج هرمی و دیسکنزی، اسهال، سرگیجه، بیقراری، خستگی یا ضعف غیر عادی

عوارض جانبی شایع داروهای ضد اسهال چیست؟
بالغین سالم اغلب دچار عوارض این داروها نخواهند شد. اما در مورد سالمندان و افرادی که مشکلات سلامت دارند نگرانی هایی وجود دارد. اگر هر یک از علائم زیر را مشاهده کردید سریعا به پزشک مراجعه کنید.
LOPERAMIDE HCl لوپرامید: درد شکم، یبوست، گیجی، تهوع
BISMUTH SUBCITRATEبیسموت: یبوست، تیرگی زبان و مدفوع، وزوز گوش

عوارض جانبی انتقال خون
با وجود بررسی و آزمایش دقیق خون‌های اهدایی، انتقال خون برای فرد دریافت‌کننده خالی از خطر نیست. خطراتی که پیشامد آنها به ندرت و درصد احتمال آنها تابع عوامل مختلفی است از این قرارند:
واکنش شدید به انتقال خون
واکنش‌های دفاعی یا آلرژی
واکنش‌های ملایم پوستی یا تب
انتقال عوامل عفونت از جمله ویروس هپاتیت، اچ آی وی و باکتری‌ها در صورت رعایت نکردن مسائل بهداشتی
عوارض جانبی دارو هاي ارام بخش:
1-خواب آلودگی و خستگی صبح روز بعد از مصرف.در صورت بروز این علایم از رانندگی و کار کردن با ماشین آلات خودداری کنید.
2-عدم هماهنگی عضلات، ضعف، سرگیجه، گیجی، آلرژی، تاری دید، توهم، بی حالی، تعریق، خشکی دهان، بثورات جلدی و سر درد.
3-اشکال در گفتار، حافظه و قضاوت.
4-حالت تهوع، استفراغ و سوزش سردل.
5-ایجاد فراموشی پیش گستر(خاطرات اخیر به یاد نمی مانند).
6-خشونت طلبی و پرخاشگری،بی خوابی، تحریک پذیری، افسردگی و اختلال در حفظ تعادل.
عوارض دراز مدت:
1-ایجاد تحمل(TOLERANCE): به نیاز مصرف بیشتر دارو برای تاثیر و احساس مشابهی که پیشتر با مصرف مقادیر کمتر همان دارو حاصل می شد، اطلاق میگردد. مصرف کننده به مرحله ای میرسد که دیگر افزایش دوز مصرفی آرام بخش ها بی تاثیر خواهد بود. علایم ایجاد تحمل: دل درد، بی قراری، سرگیجه، رعشه، افسردگی، ترسهای غیر منطقی، پارانوئید و دمدمی مزاجی.
2-وابستگی(DEPENDANCY): پس از ایجاد تحمل و افزایش دوز مصرفی و مصرف مداوم داروهای آرام بخش در فرد وابستگی روانی و جسمانی نیز ایجاد میگردد. هنگامی هم که مصرف کننده بطور ناگهانی مصرف دارو را قطع میکند دچار علایم محرومیت(WITHDRAWL) میگردد. این علایم شامل بی قراری، بی خوابی، اضطراب، تهوع، کرامپ شکمی، تپش قلب، لرز، رعشه، درد عمومی، اسهال، توهم، افسردگی، پارانویا، هذیان، کاهش اشتها، حملات وحشت زدگی، پرفشاری خون، بی خوابی ، اسپاسم عضلات، حساسیت به نور و صدا، تشنج و مرگ میباشد. باربیتوراتها اعتیاد آور تر از بنزودیازپین ها میباشند.
3-سوء مصرف و اور دوز(OVER DOSE): خطر مصرف این دسته از داروها به عنوان داروهای تفننی به ویژه باربیتوراتها زیاد است. مصرف بیش از مقادیر تجویز شده نیز میتواند سبب مسمومیت و حتی مرگ فرد گرد.
4- خودکشی با مصرف دوز بالای آرام بخش ها.
نکته مهم: مصرف الکل به همراه آرام بخشها به علت اثرات مشابه (کاهش فعالیت مغز و سیستم اعصاب مرکزی) مرگ بار بوده و میتواند فرد را به کما و یا به کام مرگ بکشاند.


عوارض جانبی آنتی بيوتيکها:
عمدتاً شامل ناراحتی های ملايم گوارشی ٬ تهوع ٬ اسهال يا مدفوع نرم است. بعضی آنتی بيوتيکها ممکن است باعث حساسيت به نور آفتاب شوند کاهش بازده قلب , کاهش فشار خون , کاهش نسبی ضربان قلب , تضعيف عضله قلب . به همين دليل توصيه می شود که از مصرف خود سرانه داروها اجتناب نماييد .
واکنش های حساسيتی:
بعضی افراد به بعضی گروههای آنتی بيوتيکها (عمدتاً گروه پنی سيلين ها) حساسيت دارند علائم حساسيت شامل جوشهای ريز قرمز ، خارش ، کهير ٬ ورم لب ٬ صورت و زبان و موارد شديدتر مثل سختی در تنفس و کاهش فشار خون می باشد.
در خانمها ٬ علاوه بر موارد فوق بايد به نکات زير توجه شود:
1- ممکن است مصرف آنتی بيوتيک منجر به عفونت قارچی واژن شود ٬ علت اين مساله اين است که در اثر مصرف اين داروها ٬ باکتريهای معمول که در واژن زندگی می کنند ٬ کشته ميشوند و در نتيجه قارچ بسرعت رشد ميکند. علائم ٬ شامل يکی يا بيشتر از اين حالتهاست: خارش ٬ سوزش ٬ درد در زمان نزديکی و ترشحات واژن
2- آنتی بيوتيک ممکن است باعث شود تاثير قرصهای خوراکی جلوگيری از بارداری کم شود ٬ چه بسا در طول دوره درمان با آنتی بيوتيک استفاده ازروشهای ديگر ضد بارداری لازم باشد که در اين موارد بايد از داروساز يا پزشک مشاوره بگيريد.
3 - درخانمهای باردار ٬ بعضی آنتی بيوتيکها ميتوانند از جفت عبور کنند و به جنين صدمه برسانند.
درصورت داشتن عوارض زير با پزشک تماس بگيريد:
استفراغ ، اسهال آبکی شديد، دردهای شکمی شديد، پلاکهای سفيد بر روی زبان ، وجود ترشح يا خارش واژن ( ناحيه تناسلی خانمها)
عوارض جانبي داروهاي ضددرد (داروهاي ضد التهاب غير استروئيدي)
1-تحريك گوارشي: تهوع، استفراغ، سوء هاضمه، زخم و خونريزي معده، اسهال و يبوست.
2-آسيب به كليه ها: احتباس مايع و نمك،افزايش فشار خون،نارسايي كليه ها(چنانچه بصورت بي رويه و ياهمراه با داروهاي ضد فشارخون و ادرار آورها مصرف گردند)
3-افزايش حساسيت به نور: آفتاب سوختگي افزايش مي يابد (به ويژه ديكلوفناك و پيروكسيكام)
4-آسيب به جنين و نوزاد: نبايد در دوران باداري و شيردهي مصرف گردند. (به استثناي استامينوفن)
5-واكنش حساسيتي:بثورات جلدي، تنگي نفس و شوك حساسيتي.
6-ساير عوارض: سردرد، سر گيجه، كاهش اشتها، خواب آلودگي و افزايش آنزيم هاي كبدي.
7-داروهاي ضد التهاب غير استروئيدي (به ويژه آسپرين) از تجمع پلاكت ها و انعقاد خون جلوگيري ميكنند. بنابراين افرادي كه دچار احتلالات خوني ميباشند و يا از داروهاي ضد انعقادي استفاده ميكنند بايد از مصرف آنها خودداري كنند.
8-مصرف آسپرين علام آسم را تشديد ميكند. نكته:افرادي كه الكل مصرف ميكنند، عوارض ناشي از مصرف در آنها افزايش مي يابد.
نكته: عوارض در افراد سالخورده ممكن است شديد ترباشد. در افراد مسن گيجي، ورم صورت و پاها و كاهش ناگهاني ادرار ميتواند روي دهد.
نكته:چنانچه ازاينگونه داروها براي كنترل درد استفاده ميگيردد، نبايد بيش از 7-10 روزازآنها استفاده شود.
نكته:آسپرين روكشدار داراي روكش انتريك(ENTERIC) ميباشد. روكش باعث ميگردد آسپرين بدون تغييراز معده عبوركرده و درروده كوچك حل گرديد. بنابراين از تحريك گوارشي در معده جلوگيري ميگردد.اما روكش شروع اثر آسپرين را به تاخير مي اندازد.
عوارض جانبی پرتو درمانی :
شایعترین عوارض جانبی پرتودرمانی شامل خستگی ، واکنش پوستی در محل برخورد اشعه با پوست و کاهش اشتها می باشد. بعلاوه ممکن است این روش منجر به کاهش گلبولهای سفید خونی که از بدن در برابر عفونتها محافظت می کنند شود. بعضی از این عوارض قابل کنترل و قابل درمان هستند و در بسیاری از موارد این عوارض دائمی نمی باشند.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.