آمیبیازیس

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

علائم و نشانه ها

عفونت بدون علامت در افرادي که اين انگل وارد بدن آنها مي شود نسبتاً شايع است .
در نوع درگيري روده اي علائم بعد از يک تا ۲ هفته از ورود به بدن ظاهر مي شوند که شامل درد شکم ، اسهال و دل پيچه و در مدفوع خون و بلغم ظاهر مي گردد . ولي تب و از دست دادن آب بدن شايع نيست در معاينه درد در هنگام لمس شکم وجود دارد .
در نوع آموبا ( Ameboma ) که نوع مزمن در ناحيه انتهاي روده بزرگ است و يک توده در قسمت پائين و راست شکم ظاهر مي گردد که با سرطان ، سل و بيماري کرون اشتباه مي شود و تشخيص از راه نمونه برداري بافتي است .
در نوع خارج روده اي شايعترين نوع آبسه هاي کبدي است که در مردان ۱۰ برابر زنان است و در کودکان شايع نيست .
علائم با تب ، سرفه ، درد شکم و درد در قسمت فوقاني و راست شکم ظاهر مي گردد که به شانه راست تير مي کشد و از ديگر علائم بي اشتهائي ، تهوع و استفراغ ، کم خوني و زردي مي تواند ظاهر گردد . آبسه کبدي مي تواند بداخل ريه يا پرده اطراف قلب کشيده شود که علائم ريوي - قلبي ظاهر مي شود .
انگل آسيب نيز مي تواند به مغز ، لوله هاي دستگاه رحمي منتقل گردد و علامت ايجاد کند .

[pejuhesh234]

اصطلاحات بیماری:اسهال خونی با منشاء آمیبی
آميبيازيس (Amebiasis)

آمیب‌ها گروهی از آغازیان هستند که به کمک پاهای کاذب خود قادر به حرکت می‌باشند. این نوع از آغازیان معمولا در خاک‌های مرطوب و در آب زندگی می‌کنند.

آمیب ها یک سرده از پروتوزوا می‌باشند. از این واژه برای اشاره به گروه آمیبوزوا یا برای اشاره کلی به تمامی تک سلولی‌هایی که با پای کاذب حرکت می‌کنند استفاده می‌شود. آمیب اولین بار توسط آگوست روزنهوف در سال ۱۷۵۵ میلادی کشف گردید. کلمه آمیب از ریشه یونانی به معنای تغییر گرفته شده‌است. نوعی از آمیب‌ها به نام انتاموبیا هیستولیتیکا باعث بروز اسهال خونی می‌شوند.

این انگل بیشتر عفونت روده ای ایجاد می کند ولی عفونت علامتدار فقط در ۱۰% موارد رخ می دهد و باقی موارد بدون علامت می باشد. بعضی افراد بیشتر دچار آلودگی می شوند ازجمله کسانیکه در مناطق با بهداشت پائین زندگی می کنند و یا کسانیکه به این مناطق سفر می کنند. همچنین افرادی که درمحلهائی بطور گروهی زندگی می کنند مثلاً پادگانها، خانه سالمندان ، محل نگهداری افراد عقب مانده ذهنی نیز بیشتر به این بیماری مبتلا می شوند.

ابتلا به این عفونت در اثر ورود کیست این انگل تک سلولی از طریق آب یا غذای آلوده بدرون دستگاه گوارش فرد صورت می گیرد. کیست این انگل بسیار مقاوم بوده و می تواند هفته ها در خاک مرطوب زنده بماند. پس از ورود کیست به دستگاه گوارش، تبدیل به شکل فعال خود شده و باعث ایجاد بیماری می شود.

اهميت و عوامل مؤثر :
انسانها تنها منبع اين انگل مي باشند و راه انتقال از طريق مدفوع - دهاني مي باشد . که از طريق يک فرد به فرد ديگر منتقل مي گردد . اين انتقال از راه آب و غذا و گاهي از طريق ارتباط جنسي در همجنس بازان منتقل مي گردد .
حدود ۱۰ درصد افراد يک جامعه درگير اين انگل هستند که اين در مناطق حاره بخصوص در افريقا و آسيا به ۲۰ تا ۵۰ درصد مي رسد .
اين بيماري منجر به مرگ ۴۰ تا ۱۱۰ هزار مورد در سال مي گردد . انگل در کودکان و نوجوانان و افراد با سوء تغذيه بيشتر ديده مي شود .
اين بيماري انگلي سومين رتبه را بعد از بيماريهاي انگلي مالاريا و شيستوزوميا در دنيا به خود اختصاص داده است .
انگل بصورت کيستهاي کوچک از طريق آب و غذا وارد دستگاه گوارش گرديده و از آنجا در روده کوچک به شکل تروفوزوئيت در آمده و تکثير خواهد کرد و ايجاد علائم باليني براي بيمار خواهد گرديد و بعد مجدداً به شکل کيست تغيير شکل داده و از راه مدفوع مجدداً وارد محيط مي گردد و چرخه تکرار مي گردد.
انگل آميب در دماي ۵۵ درجه سانتيگراد از بين مي رود ولي نسبت به اسيد معده مقاوم است .


پیشگیری
مهمترین روش انتقال این انگل آب و غذای آلوده است بنابراین خصوصاً اگر به مناطق آلوده سفر می کنید حتماً فقط یا از آب جوشیده و یا آب معدنی های بسته بندی شده استفاده کنید و هرگز از آب چشمه و یا آبی که با قطعات یخ خشک شده ( زیرا خود یخ می تواند آلوده باشد) استفاده نکنید.
یک روش دیگر استفاده ازدستگاههای فیلتر آب بوده که کوچکتراز یک میکرون باشد، است که می تواند آلودگی ها را تصفیه کند.
همچنین استفاده از« قرص ید » که در آب حل می شود می تواند آنرا ضد عفونی کند.
بیاد داشته باشید که آمیب بطورنسبی به کلر مقاوم است و کلر زنی آب، کاملاً باعث از بین رفتن آمیب نمی شود.همچنین سبزی ها و میوه ها را باید کاملاً با احتیاط مصرف کرد.
یک روش عالی برای تمیز کردن سبزی ها استفاده از ۵-۳قطره مایع ظرفشوئی در هر لیتر آب و خواباندن سبزی ها برای مدت 5 دقیقه در آن است پس از این زمان کیستها و تخم انگل از سبزی جدا شده و سپس سبزی را با آب تمیز چند بار شستشو میدهند تا باقیمانده تخم انگل نیز شسته شود. میوه ها را هم حتماً خودتان پوست کنده و سپس مصرف کنید.

در صورتیکه فردی مبتلا به آمیب شد چکاری باید برای جلوگیری ابتلای سایر افراد خانواده انجام دهد؟
با اینکه ریسک انتقال آمیب به افراد دیگر پائین است (بشرطی که فرد مبتلا سریعاً تحت درمان آنتی بیوتیکی قرارگیرد) ولی لازم است فرد پس از دستشوئی، قبل از آماده کردن و خوردن غذا حتماً دست خود را با آب و صابون بشوید تا انتقال بیماری به دیگر افراد صورت نگیرد.

عوارض :
اسهالهاي خوني آميب مرگ ومير جزئي دارد ولي نوع آموبا ، مغزي ، قلبي ، ريوي ، کبدي و تناسلي، مرگ و مير ۲۰ تا ۹۰ درصد دارد .

[pejuhesh234]

تشخیص آزمایشگاهی:

برای تشخیص این نوع انگل اولین قدم انجام آزمایش مدفوع است ولی بعلت اینکه این انگل ممکن است در بعضی از نمونه های مدفوع یافت نشود، معمولاً درخواست چند نمونه مدفوع ( که هرکدام در یک روز گرفته شده اند ) می شود تا شانس تشخیص بیماری بالاتر رود.

یک مشکل تشخیص این است که بعضی از سلولها و با انگلهای دیگر در زیر میکروسکوپ بسیار شبیه به این آمیب می باشند و بنابراین گاهی فرد مبتلا به آمیب هیستولیتیکا قلمداد می شود در حالیکه واقعاً مبتلا به این انگل نیست.

برای مثال نوعی دیگر از انگلهای خانواده آمیب بنام آمیب دیسپار(dispar) وجود دارد که ۱۰ برابر نسبت به آمیب هیستولیتیکا شایعتر است و در زیر میکروسکوپ کاملاً شبیه به هیستولیتیکا است ولی باعث بیماری در فرد نمی شود. بنابراین احتیاجی هم به درمان ندارد ولی با توجه به اینکه امکان تشخیص دقیق این دو آمیبب فقط در آزمایشگاههای پیشرفته میسر بوده و در اکثر جاها نمی توان ایندو را از هم جدا کرد بنابراین بیشتر پزشکان ترجیح می دهند که تمام موارد را آمیب هیستولیتیکا فرض کرده و همه را درمان کنند تا مواجه با عوارض بیماری نشوند.

علاوه بر آزمایش مدفوع، آزمایشات خونی نیز برای این بیماری در دسترس است ولی برای عفونتهای خارج روده ای(مثل درگیری کبد) و مواردی که عفونت از دیواره روده تجاوز می کند،استفاده می شود. افزون براین مشکل تستهای خونی این است که اگر شما در گذشته با آمیب مبتلا شده باشید تا مدت طولانی این تست مثبت می ماند و در آینده اگر برای شما این تست انجام شود، جواب آن مثبت است، در حالیکه شما مبتلا به عفونت جدید نمی باشید و در اثر همان عفونت قدیمی تست شما مثبت شده است.

درمان
برای درمان، از آنتی بیوتیکهای آمیب کش استفاده می شود وفقط با تجویز پزشک این داروها استفاده می گردد ولی اگر فرد بیماری علامتدار (مثل اسهال خونی، آبسه کبدی ...) داشته باشد باید حتماً از دو آنتی بیوتیک برای درمان استفاده کرد.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

داروهای ضد آمیب الف- آمیب کش مجرایی: دیلوکسانید، یدوکینول و پارومومایسین.
ب- آمیب کش بافتی: مترونیدازول، امتین، کلروکین و تتراسیکلین.

عوارض جانبي تتراسيكلين
سر گيجه -سر درد- هيپر تانسيتون-اينتر اكراينال-راشهاي ماكولوپاپو لا و اريتمالو- كهير-حساسيت به نور- افزايش پيگماتتاسيون-تغيير رنگ ناخنها و دندانها-درماتيت شديد-زخمهاي دهاني-گلوسيت-ديسفاژي-خارش چشم-بي اشتهايي-ديسترس اپي گاستر- تهوع - استفراغ- اسهال-استو ماتيت-انترو كوليت-ضايعات التهابي در ناحيه انو ژينتال-نوتروپني-ائو زينو فيلي-افزايش سطح BUN سرم-عفونت ثانويه-قارچي و باكتريايي-در صورت ايجاد توكسيسيتي و يا افزايش حساسيت و اختلال عملكرد كليه عفو نت ثانويه و اسهال شديد مصرف دارو قطع شود.
عوارض جانبي مترانيدازول :ورتيگو-سردرد-اتاكسي-عدم تطابق-كنفوزيون-تحريك پذيري-افسردگي-بي قراري- ضعف- خستگي- خشكي واژن- يبوست- سوزش ادرار- ديس پاروني- بي اشتهايي- تهوع- استفراغ-خارش - برافرو ختگي- كهير- كرامپ هاي شكمي- استوماتيت-تيرگي رنگ ادرار- بي خوابي - خواب الودگي-افسردگي-پيموري-طعم فلزي- تب- احتقان بيني- عفونت ثانويه قارچي- ژنيكو ماستي
عوارض كلروكين: شایع : ندارد .خطرناک : آگرانونوژسیتوز ، آنمی آپلاستیک ، ترومبوسیتوپنی
عوارض جانبي امتین: آریتمی و CHF

عوارض جانبي پارومومايسين: PAROMOMYCIN:ورتيگو،سردرد،بثورات جلدي،اگزانتم،خارش،بي اشتهايي،تهوع،استفراغ،اسهال،كرامپ هاي شكمي،سوزش سردل،يبوست،سندرم سوئ جذب،هماچوري،ائو زينوفيلي،نفروتوكسيسيتي

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.