ويتيليگو(برص)

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

علائم

لکه های سفید پوستی نشانه اصلی برص هستند. این لکه ها به صورت شایعتر در نواحی در معرض آفتاب پوست مشاهده می شود و ممکن است دست و پا و بازو ، صورت و لب را گرفتار نماید.

دیگر نواحی شایع درگیری عبارتند از :

- بغل و کشاله ران

- اطراف دهان و بینی

- ناف

- آلت تناسلی

- موی بیماران مبتلا به برص به طور زودرس سفیدرنگ می شود.

[pejuhesh234]

پیسی یا برص یا ویتیلیگو یک بیماری پوستی است که در آن لک های سفید رنگ به دلیل از دست رفتن رنگدانه پوست بوجود می‌آیند، این ضایعات در هر جایی از بدن ممکن است دیده شوند. معمولاً در هر دو طرف بدن بطور قرینه لک های متعدد سفید و شیری رنگ دیده می‌شود.

چه کسانی به پیسی مبتلا می‌شوند؟
از هر صد نفر، یک یا دو نفر به این بیماری مبتلا می‌شوند. حدود نیمی‌از افرادی که به این بیماری دچار می‌شوند، قبل از بیست سالگی علایم آن را در خود خواهند یافت. حدود یک پنجم از مبتلایان نیز یکی از افراد خانواده‌شان به این بیماری مبتلا بوده اند. بیشتر کسانی که پیسی دارند، از نظر سلامتی عمومی‌در وضعیت خوبی بسر می‌برند.
● رنگ پوست چطور بوجود می‌آید؟
ملانین، رنگدانه‌ای است که عامل تعیین کننده رنگ پوست، مو و چشم‌های ما می‌باشد و توسط سلول‌هایی به نام ملانوسیت (سلول‌های رنگدانه‌ساز) تولید می‌شود. اگر این سول‌ها از بین بروند و یا نتوانند رنگدانه ملانین را تولید کنند، رنگ پوست روشن‌تر شده و یا بطور کلی سفید می‌شود.
● دلیل پیدایش پیسی چیست؟
پیدایش پیسی نتیجه از بین رفتن سلول‌های رنگدانه‌ساز پوست است که دلیل آن ناشناخته است. ولی چهار تئوری اصلی دراین زمینه وجود دارد:
۱) سلول‌های عصبی که بطور غیرطبیعی فعال شده‌اند ممکن است با تولید مواد سمی‌به سلول‌های رنگدانه‌ساز آسیب برسانند.
۲) سیستم ایمنی بدن ممکن است در موقع دفاع از بدن در مقابل یک ماده خارجی، رنگدانه پوست را نیز از بین ببرد.
۳) سلول‌های رنگدانه ساز ممکن است عامل از بین رفتن خودشان باشند. یعنی زمانی که رنگدانه در حال ساخته‌شدن است، مواد زایدی نیز در کنار آن تولید می‌شوند که سمی‌بوده و قادر به از بین بردن خود سلول‌ها است.
۴) وجود یک نقص ارثی موجب حساس شدن سلول‌های رنگدانه‌ساز به آسیب و در نتیجه از بین رفتن‌ آنها می‌شود.
پیسی چگونه پیشرفت می‌کند؟
وسعت، دوره و شدت از دست رفتن رنگدانه در اشخاص مختلف متفاوت است. افرادی که پوست روشنی دارند معمولاٌ در تابستان متوجه تفاوت رنگ مابین نواحی مبتلا و سایر نقاط سالم پوست که برنزه شده‌اند، می‌شوند. پیسی در افراد با پوست تیره بسیار واضح تر از روشن پوستان است در موارد شدید ممکن است رنگدانه در همه جای پوست از بین برود و پوست یکسره سفید شود. هیچ راهی برای پیش‌گویی این که هر فرد چقدر رنگدانه از دست خواهد داد و یا اینکه بیماری وی چقدر طول خواهد کشید وجود ندارد.
یک لک پیسی به صورت ناحیه‌ای به رنگ سفید شیری رنگ دیده می‌شود. با این حال میزان تخریب رنگدانه در هر لک می‌تواند با سایر لک ها متفاوت باشد. در یک لک ممکن است سایه های مختلفی وجود داشته باشد و نیز یک ناحیه تیره‌تر، نواحی سفید شده را احاطه کرده باشد.
پیسی اغلب با از دست رفتن ناگهانی رنگدانه در یک نقطه از پوست شروع می‌شود. این فرآیند می‌تواند ادامه یابد و یا به دلایل ناشناخته، خود به خود متوقف شود. دوره‌های از دست رفتن رنگدانه و متعاقب آن ثابت ماندن رنگ لک و دوباره از دست رفتن رنگدانه به طور مدوام تکرار می‌شوند.
بازگشت خودبه خودی رنگ به لک‌های سفید شده خیلی به ندرت اتفاق می‌افتد. بعضی از بیماران که تصور می‌کنند بیماریشان خوب شده، در واقع تمام رنگدانه پوست خود را از دست داده و پوستشان یک دست سفید شده است. گرچه رنگ پوست این افراد یک دست سفید شده ولی آنها باز هم به پیسی مبتلا هستند.
برای پیشگیری از گسترش یا عود پیسی چه می‌توان کرد؟
از آنجایی که علت این بیماری شناخته‌نشده‌است، راه مؤثری برای پیشگیری از آن وجود ندارد. نقش استرس‌های روحی در ایجا یا تشدید بیماری قطعاً مشخص نشده‌است. اگر چه بعضی از بیماران دوره‌های شدت بیماری را به این استرس ها ارتباط می‌دهند. در برخی بیماران هرگونه آسیب پوست (سوختگی، زخم، خراشیدگی، ضربه‌های مکرر) موجب پیدایش لک‌های پیسی در محل آسیب می‌شود. این دسته از بیمارن باید در مراقبت از پوست خود دقت بیشتری نمایند. نقش غذا در بروز بیماری مشخص نیست و در حال حاضر هیچ محدودیت غذایی خاصی به بیماران توصیه نمی‌شود.

آیا لکه های بیماری منتشر خواهند شد؟

هیچ روشی برای روشن کردن این مسئله وجود ندارد. در برخی افراد لکه های سفید محدود مانده و منتشر نمی شود با این حال اغلب این لکه ها به نواحی دیگر بدن انتشار می یابند. سرعت انتشار لکه ها در افراد با یکدیگر متفاوت است. برخی بیماران ایجاد لکه های سفید را بعد از یک فشار فیزیکی یا روحی گزارش می دهند.
تشخیص

پزشک جهت تشخیص برص از سابقه خانوادگی و دارویی، معاینه فیزیکی و آزمایش ها استفاده می کند. پزشک سؤالاتی نظیر موارد زیر را مطرح می سازد:

- آیا اعضای خانواده به برص ابتلا دارند ؟

- آیا شما قبل از ابتلا به برص، ضایعات نقطه ای در پوست، آفتاب سوختگی یا دیگر مسائل پوستی داشته اید ؟

- آیا شما به انواع ناخوشی های فیزیکی یا استرس مبتلا هستید؟

- آیا موهای شما قبل از 35 سالگی سفید شده اند؟

- آیا شما به نور حساس هستید ؟

تست های آزمایش گاهی شامل گرفتن یک نمونه کوچک پوستی (بیوپسی) و آزمایش خون می باشد.

[pejuhesh234]

درمان

انتخاب درمان بسته به موارد زیر دارد:

- تعداد لکه های سفید

- نحوه انتشار لکه ها

- بیمار چه روش درمانی را ترجیح می دهد.

بسیاری از روش های درمانی دارای عوارض ناخواسته می باشند. هم چنین ممکن است درمان طولانی و بی اثر باشد.

گزینه های درمانی کنونی جراحی ، طبی و ... می باشند. بیشتر درمان ها در راستای بازگرداندن رنگ به لکه های پوستی سفید می باشند.

درمانهای طبی شامل :

- داروهای مالیدنی بر پوست نظیر کرم های استروئیدی

- داروهای خوراکی

- به کار بردن دارو به همراه اشعه ماوراء بنفش A

- از بین بردن رنگ در بقیه نقاط بدن، تا با ناحیه درگیر مطابقت کند.

درمانهای جراحی شامل :

- پیوند پوستی از بافت خود بیمار در مورد لکه های کوچک برص

- خالکوبی نواحی کوچک پوست

دیگر درمانها شامل :

- ضد آفتاب

- وسایل آرایشی نظیر رنگ

- مشاوره و حمایت

در صورت ابتلا به برص ممکن است به علت تغییر رنگ پوست و ظاهر خود آشفته یا افسرده گردید.

چندین روش برای مقابله با این وضعیت وجود دارد :

- مراجعه به پزشک و مشاوره با وی

- کسب اطلاعات در مورد بیماری و روش های درمانی موجود

- مشاوره با بیماران مبتلا به برص

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

.

[pejuhesh234]

علاج آن
"قي" كردنست ، و به ايارج لوغاذيا ويا به مطبوخ افتيمون استفراغ كنند ، و اطريفل ماهان بدر بكار دارند ، و طلي به داروهاي قوي تر كنندبدين صفت ، بگيرند: برگ مازريون و خربق سياه و بلبل و بوره راستاراست به سركه ببيزند و نطرون و ذراريح و سونس آهن (2)(×سونش آهنگران) و كف دريا، كوفته وبيخته در وي افكنند و بسايند، تا همچون غاليه شود، و اندر آفتاب طلي كنند، و چندانكه تواند صبر كند، پس بشويند. و اگر " آبله" گردد آنرابكفايند و آب بيرون كنند و صبر كنند تا خشك شود و باز معاودت كنند.
2 ـ سونش: براده و ريزه هائي از فلز كه از دم سوهان ريزد معين) Filing = 0
صفت طلي ديگر
بگيرند: شيطرج و نيل و فوه و شب يماني و دردي خم خشك كرده، همه بكوبندو بسرشند به سركه و بكار دارند و فوه را در آب ببيزند و بپالايند ودارو را بدان آب حل كنند، بيست روز تمام، طلي كنند، اثر وي بماند.


تحفه حکیم مومن

در بيان بعضى از رساين حكماى هند به اصطلاح هنود رساين به معنى كيمياى بدنست

و آن مخصوص است به ادويه و تراكيبى كه باعث حفظ صحت و طول عمر و تقوية قوى و اعضاى رئيسه باشد

و اكثر تراكيب و تدابير ايشان در امزجهء سكان اقليم ثالث و رابع و خامس موافقى ندارد بناء على هذا در اقاليم مذكوره متداول نشده

و طريق يونانيان به سبب تناسب مناط اعتبار گشته است

و حقير آنچه اقل غايله دانسته به تحرير آن مبادرة مى نمايد از آن جمله رساين كندهتيست كه عبارة از گوگرد باشد و... ... اشارهء به اوست

و طريق آن است كه گوگرد سندروسى را نرم كوبيده در مفرقه آهن با روغن گاوى بقدرى كه او را بپوشاند به اتش نرم گداخته

و از خرقه كه بر سر كاسهء شير تازه گاوى بسته باشند صاف نمايند تا مصفى او داخل شير گرديده كه منعقد و مثابه سنکى زعفران رنگ شفاف صاف گردد

پس خشك نموده ضبط كنند

و اين مسمى به كندهيّت منقى و به چندين قسم مستعمل مى گردد

انكه هر روز يكدانگ او را سائيده با يک وقيه شير تازه گاوى ممزوج نموده ناشتا بنوشند

و تصريح كرده اند كه چون بيست روز مداومته كنند بهق و جرب و قروح را زايل نمايد

و در دو ماه تعديل طبع و حفظ صحت به حدى نمايد كه هرگز تغيیر مزاج و مرض بر او طارى نگردد

و در سه ماه تقوية قوى و حواس و ذكاء به حد اقصى احداث كند

و در يك سال ضعف بنیه و پيری را زايل كند .کتاب تحفه حکیم مومن-طبع قدیم- ص370