به نام خدا
موضوع درس و تمرین 7: ابنیه و اوزان فعل ثلاثی ورباعی مجرد
سورة
الشعراء
فَافْتَحْ بَيْنِي وَبَيْنَهُمْ فَتْحًا وَنَجِّنِي وَمَنْ مَعِيَ مِنَ
الْمُؤْمِنِينَ (118) فَأَنْجَيْنَاهُ وَمَنْ مَعَهُ فِي الْفُلْكِ الْمَشْحُونِ
(119) ثُمَّ أَغْرَقْنَا بَعْدُ الْبَاقِينَ (120) إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآَيَةً
وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُمْ مُؤْمِنِينَ (121) وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ
الرَّحِيمُ (122) كَذَّبَتْ عَادٌ الْمُرْسَلِينَ (123) إِذْ قَالَ لَهُمْ
أَخُوهُمْ هُودٌ أَلَا تَتَّقُونَ (124) إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ (125)
فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ (126) وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ
إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ (127) أَتَبْنُونَ بِكُلِّ رِيعٍ
آَيَةً تَعْبَثُونَ (128) وَتَتَّخِذُونَ مَصَانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُونَ (129)
وَإِذَا بَطَشْتُمْ بَطَشْتُمْ جَبَّارِينَ (130) فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ
(131) وَاتَّقُوا الَّذِي أَمَدَّكُمْ بِمَا تَعْلَمُونَ (132) أَمَدَّكُمْ
بِأَنْعَامٍ وَبَنِينَ (133) وَجَنَّاتٍ وَعُيُونٍ (134) إِنِّي أَخَافُ
عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ (135) قَالُوا سَوَاءٌ عَلَيْنَا أَوَعَظْتَ
أَمْ لَمْ تَكُنْ مِنَ الْوَاعِظِينَ (136) إِنْ هَذَا إِلَّا خُلُقُ
الْأَوَّلِينَ (137) وَمَا نَحْنُ بِمُعَذَّبِينَ (138) فَكَذَّبُوهُ
فَأَهْلَكْنَاهُمْ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآَيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُمْ مُؤْمِنِينَ
(139) وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ (140) كَذَّبَتْ ثَمُودُ
الْمُرْسَلِينَ (141)إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ صَالِحٌ أَلَا تَتَّقُونَ (142)
سورة
الشعراء
فَ
افْتَحْ: وزن: افعل - حروف اصلی(ریشه):ف ت ح- حرف مزیدندارد- نوع بناء- نوع بناء:ثلاثی مجرد(بگشا)
بَيْن: وزن:فعل :حروف اصلی(ریشه):ب ی ن -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(ظرف)
وَ
ِي:ضمیر
وَ
بَيْنَ: وزن:فعل :حروف اصلی(ریشه):ب ی ن -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(ظرف)
هُمْ:ضمیر
فَتْحًا: وزن:فعل :حروف اصلی(ریشه):ف ت ح -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(گشایش)
وَ
نَجِ:نَجِّ مجردش ؟؟؟ انج وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ن ج ی و- نوع بناء:ثلاثی؟؟؟: مجرد,نَجی یَنجوا - حرف مزید ندارد (نجات بده) نجواکن, نجات یاب
ّنِ
ی مشخص نشده؟؟؟: ی اسم(ضمیر)
وَ
مَنْ
مَعِ:به معنای همراهی
َ مِنَ
ال
مُؤْمِنِينَ: وزن:مفعلین(اسم فاعل)- حروف اصلی(ریشه):ء م ن - حرف زائد م-دراول+ین جمع- نوع بناء:ثلاثی مزید- (ایمان آورنده گان)
(118) فَ
أَنْجَيْنَا: مجردش؟؟؟:نجونا وزن: افعلنا-فَعَلنا حروف اصلی(ریشه):ن ج ی و- - حرف مزیدندارد -- نوع بناء:ثلاثی مجرد –نجا ینجو =نجو ینجو(نجات دادیم)
هُ
َمَنْ
مَعهَ
فِي
ال
ْفُلْكِ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ف ل ک -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(کشتیها)
لَ
ال
مَشْحُونَِ :وزن:مفعول- حروف اصلی(ریشه): ش ح ن-- حرف زائد:م-دراول وواوبین عین ولام- نوع بناء:ثلاثی مجرد(لبریز)
(119) ثُمَّ:
هُمْ:ضمیر
أَغْرَقْنَا مجردش؟؟؟:غَرقْنا: وزن:افعلنا فَعِلنا، - حروف اصلی(ریشه):غ ر ق - نوع بناء:ثلاثی مجرد- حرف مزیدندارد -غرق یغرق
بَعْدُ بَعْدُ - وزن: فعل: حروف اصلی(ریشه): بعد- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(ظرف)
الْ
بَاقِينَ : - وزن:فاعلین(اسم فاعل) - حروف اصلی(ریشه): ب ق ی-- حرف زائد:ا-بین فاءوعین- نوع بناء:ثلاثی مجرد(دیگران)
(120) إِنَّ فِي
ذَلِكَ: ضمیر
ل
َآَيَةً :وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ءی ه ی-- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(نشانه)
هُمْ:ضمیر
وَمَا
كَانَ :فعل- حروف اصلی(ریشه):ک و ن - نوع بناء:ثلاثی مجرد-کان یکون=کون یکون- حرف مزیدندارد(بود-شد)
أَكْثَرُهُمْ : وزن:افعل(اسم تفضیل)- حروف اصلی(ریشه):ک ث ر- نوع بناء:ثلاثی مجرد- حرف زائد:همزه دراول نوع بناء:ثلاثی مجرد(بیشتر
مُؤْمِنِينَ: وزن:مفعلین(اسم فاعل)- حروف اصلی(ریشه):ء م ن - حرف زائد:م-دراول+ین جمع- نوع بناء:ثلاثی مزید
(121) وَإِنَّ
رَبَّكَ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):رب ب -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(پروردگار
لَ
هُوَ
ال
ْعَزِيزُ: وزن:فعیل(صیغه مبالغه)- حروف اصلی(ریشه):ع ز ز- حرف زائد(یاء بین عین ولام- نوع بناء:ثلاثی مجرد(شکست ناپذیر)
(135)
ال
رَّحِيمُ: وزن:فعیل(صیغه مبالغه)- حروف اصلی(ریشه):ر ح م - حرف زائد(یاء بین عین ولام- نوع بناء:ثلاثی مجرد(مهربان)
(135)
(122) كَذَّبَتْ مجردش؟؟؟:کَذِبَ:وزن:فعل- ، حروف اصلی(ریشه):ک ذ ب -نوع بناء:ثلاثی؟؟؟:مجرد -کذب یکذب -حرف مزید ندارد0(تکذیب کرد دروغ گفت
عَادٌ
الْ
مُرْسَلِينَ: وزن:مفعلین(اسم فاعل)- حروف اصلی(ریشه):رس ل- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مزید- (فرستادگان)
قَالَ:وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ق و ل- نوع بناء:ثلاثی مجرد-قال یقول=قول یقول- حرف مزید ندارد(گفت
هُمْ
أَخُوهُمْ: وزن:فعل- - حرف زائدندارد نوع وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ء خ و بناء:ثلاثی مجرد(برادر)
هُودٌ
أَلَا
تَتَّقُونَ مجردش؟؟؟: تَقُونَ یقی:وزن: -یفعل تَفعَلُونَ -حروف اصلی(ریشه):وق ی-نوع بناء:ثلاثی مجرد- وقی-یقی=وقی یوقی-حرف مزید ندارد-(تقواپیشه کنید)
(124) إِنِّ
ي
ل
َكُمْ
رَسُولٌ: وزن:فعول - حروف اصلی(ریشه):ر س ل - حرف زائد:واو بین عین ولام نوع بناء:ثلاثی مجرد (أَمِينٌ أَمِينٌ: وزن:فعیل(صیغه مبالغه)- حروف اصلی(ریشه):ء م ن- حرف زائد(یاء بین عین ولام- نوع بناء:ثلاثی مجرد(ءمانتدار)
(135)
(125) فَ
اتَّقُوا: مجردش؟؟؟: قُو وزن: -یفعل فو -حروف اصلی(ریشه):وق ی-نوع بناء:ثلاثی مجرد- وقی-یقی=وقی یوقی-حرف مزید ندارد-(تقواپیشه کنیدنگاه دارید
اللَّهَ :وزن:الفعال- حروف اصلی(ریشه):ء ل ه- - حرف زائد:ا بین عین ولام نوع بناء:ثلاثی مزید(ذاتی که همه ازدرک کنهش ناتوانند)
وَ
أَطِيعُونِ مجردش؟؟؟: طِعوا :وزن:یفعل- حروف اصلی(ریشه):ط و ع -نوع بناء:ثلاثی مجرد-طاع یطیع=طوع یطوع -حرف مزید ندارد-(اطاعت کنید)
(126) وَمَا
أَسْأَل: وزن: افعل- حروف اصلی(ریشه):س ء ل - نوع بناء:ثلاثی مجرد- حرف مزیدندارد- نوع بناء:ثلاثی مجرد(سئوال میکنم)
ُكُمْ
عَلَي
ْهِ
مِنْ
أَجْرٍ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ء ج ر -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(پاداش)
إِنْ
ِأَجْر َ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ء ج ر-- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(پاداش)
يَ
ال
إِلَّا
عَلَى
رَبِّ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):رب ب -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(پروردگار)
ال
ْعَالَمِينَ :وزن:فاعلین- حروف اصلی(ریشه):ع ل م -- حرف زائد:ا-بین فاء وعین +ین جمع نوع بناء:ثلاثی مجرد(جهانیان)
هُمْ:ضمیر
(127) أَ
تَبْنُونَ: َوزن:تفعلون- حروف اصلی(ریشه):ب ن ی- حرف مزیدندارد -نوع بناء:ثلاثی مجرد(می سازید)
ب
ِكُلِّ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ک ل ل- حرف زائدندارد- نوع بناء:ثلاثی مجرد(هر-همه)
رِيعٍ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ر ی ع-- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(تپه)
هُمْ:ضمیر
آَيَةً: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ءی ه ی-- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(نشانه)
هُم هُمْ ْ:ضمیر
تَعْبَثُون: َوزن:تفعلون- حروف اصلی(ریشه)ع ب ث -- حرف مزیدندارد -نوع بناء:ثلاثی مجرد(خوشگذرانی میکنید
(128) و
َتَتَّخِذُونَ:مجردش؟؟؟:تَأخُذُونَ وزن: -یفعل تَفْعُلُونَ-حروف اصلی(ریشه):ء خ ذ- حرف مزیدندارد- نوع بناء:ثلاثی مجرد-ءخذ یاخذ-میگیرید
مَصَانِعَ: وزن:مفاعل- حروف اصلی(ریشه):ص ن ع- حرف زائد:م دراول-ا بین فاءوعین- نوع بناء:ثلاثی مزید
لَعَل
َّكُمْ
تَخْلُدُونَ: وزن:تفعلون- حروف اصلی(ریشه):خ ل د -- حرف مزیدندارد -نوع بناء:ثلاثی مجرد(جاودانه میشوید)
(132)
(129) و
َإِذَا
بَطَشْتُمْ: وزن:فعلتم- حروف اصلی(ریشه):ب ط ش- نوع بناء:ثلاثی مجرد- حرف مزید ندارد(حمله ورشدید)
بَطَشْتُمْ:فعلتم- حروف اصلی(ریشه):ب ط ش- نوع بناء:ثلاثی مجرد- حرف مزید ندارد(حمله ورشدید)
جَبَّارِينَ:وزن:فععالین(صیغه مبالغه) – حروف اصلی (ریشه):ج ب ر نوع بناء : ثلاثی مزید مجرد-(زورگویان)
(130) فَ
اتَّقُوا :یقی قُو:وزن: -یفعل فُو-حروف اصلی(ریشه):وق ی-نوع بناء:ثلاثی مجرد- وقی-یقی=وقی یوقی-حرف مزید ندارد-(تقواپیشه کنید) نگاه دارید
اللَّهَ: وزن:الفعال- حروف اصلی(ریشه):ء ل ه- - حرف زائد:ا بین عین ولام نوع بناء:ثلاثی مزید(ذاتی که همه ازدرک کنهش ناتوانند
و
َأَطِيعُونِ:مجردش؟؟؟: طعُو وزن:یفعل - حروف اصلی(ریشه):ط و ع -نوع بناء:ثلاثی مجرد-طاع یطیع=طوع یطوع -حرف مزید ندارد-(اطاعت کنید)
(131) و
َاتَّقُوا: :>یقی قُو : وزن: -یفعل -حروف اصلی(ریشه):وق ی-نوع بناء:ثلاثی مجرد- وقی-یقی=وقی-یوقی-حرف مزید ندارد-(تقواپیشه کنید)نگاه دارید
الَّذِي :موصول
أَمَدَّ: مجردش؟؟؟ مَدَّ وزن: افعل:فَعَلَ- حروف اصلی(ریشه):ء م د م د د- نوع بناء:ثلاثی مجرد-مدد یمدد= حرف مزیدندارد- نوع بناء:ثلاثی مجرد(یاری کرد)گستراند
كُمْ
ب
ِمَا :موصول
تَعْلَمُونَ: وزن:تفعلون- حروف اصلی(ریشه):ف ع ل-- حرف مزیدندارد -نوع بناء:ثلاثی مجرد(می دانید)
(132)
ّكُمْ:ضمیر
بِ
أَنْعَامٍ:وزن:افعال- حروف اصلی(ریشه):ن ع م - حرف زائد-ا-دراول و-ا-بین عین ولام -نوع بناء:ثلاثی مجرد(چهارپایان)
وَ
و
َبَنِينَ: وزن:فعیل(جمع مکسر)- حروف اصلی(ریشه):ء ب ن - حرف زائد(یاء بین عین ولام) نوع بناء:ثلاثی مجرد(پسران)
(133) و
َجَنَّاتٍ: وزن:فعال- حروف اصلی(ریشه):ج ن ت - حرف زائد:ا بین عین ولام -نوع بناء:ثلاثی مجرد(بهشتها)
وَ
عُيُونٍ: وزن:فعول - حروف اصلی(ریشه):ع ی ن - حرف زائد:واو بین عین ولام نوع بناء:ثلاثی مجرد(چشمه ها)
(134) إِنِّ
ي:ضمیر
أَخَافُ: وزن:افعل- حروف اصلی(ریشه):خ و ف- نوع بناء:ثلاثی مجرد-خاف یخاف=خوف یخوف- حرف مزید ندارد(می ترسم)
عَلَي
كُمْ :ضمیر
عَذَابَ: وزن:فعال- حروف اصلی(ریشه):ع ذ ب- حرف زائد:ا بین عین ولام نوع بناء:ثلاثی مجرد(شکنجه)
يَوْمٍ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ی و م-- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(روز)
هُمْ:ضمیر
عَظِيمٍ: وزن:فعیل(صیغه مبالغه)- حروف اصلی(ریشه):ع ظ م- حرف زائد(یاء بین عین ولام- نوع بناء:ثلاثی مجرد(بزرگ)
(135)
قَالُوا :وزن:فعلوا - حروف اصلی(ریشه):ق و ل- نوع بناء:ثلاثی مجرد-قال یقول=قول یقول- حرف مزید ندارد(گفتند)0
ل
سَوَاءٌ:وزن:فعال- حروف اصلی(ریشه):س و ء- - حرف زائد:ا بین عین ولام نوع بناء:ثلاثی مجرد-(مساوی است)
عَلَيْ
نَا:ضمیر
أَ
وعَظْتَ: وزن:فعلت- حروف اصلی(ریشه):و ع ظ -نوع بناء:ثلاثی مجرد-وعظ یعظ=وعظ یوعظ -حرف مزید ندارد0(موعظه کردی)
أَمْ لَمْ
تَكُنْ: وزن:تفعل - حروف اصلی(ریشه):ک و ن - نوع بناء:ثلاثی مجرد-کان یکون=کون یکون- حرف مزید ندارد(می باشد)0
مِنَ
ال
ْوَاعِظِينَ: وزن:فاعلین(اسم فاعل)- حروف اصلی(ریشه):و ع ظ- حرف زائد:ا بین فاءوعین +ین جمع- نوع بناء:ثلاثی مجرد(پنددهنده گان)
(136) إِنْ
هَذَا:ضمیر
إِلَّا
خُلُقُ: :وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):خ ل ق -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(آفرینش)
الْ
أَوَّلِينَ: وزن: فععلین- حروف اصلی(ریشه):ء و ل -- حرف زائد:تکرارعین +ین جمع- نوع بناء:ثلاثی مزید(پیشینیان)
(137) وَمَا
نَحْنُ:ضمیر
بِ
مُعَذَّبِينَ :وزن:مفععلین-(اسم مفعول)- حروف اصلی(ریشه):ع ذ ب - حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مزید(عذاب شونده گان)
(138) فَ
كَذَّبُو:مجردش؟؟؟: کَذبُوا وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ک ذ ب -نوع بناء:ثلاثی مجرد-کذب یکذب -حرف مزید ندارد0(تکذیب کرد)دروغ گفت
هُ :ضمیر
فَ
أَهْلَكْنَا:مجردش؟؟؟: هَلَکَ وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ه ل ک -نوع بناء:ثلاثی مجرد-هلک یهلک -حرف مزید ندارد0(هلاک شد)
هُمْ:ضمیر
إِنَّ فِي
ذَلِكَ:ضمیر
ل
َآَيَةً: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):ءی ه ی-- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(نشانه)
هُمْ:ضمیر
وَمَا
كَانَ: وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ک و ن - نوع بناء:ثلاثی مجرد-کان یکون=کون یکون- حرف مزید ندارد(بود-شد)0
أَكْثَر: وزن:افعل(اسم تفضیل)- حروف اصلی(ریشه):ک ث ر- نوع بناء:ثلاثی مجرد- حرف زائد:همزه دراول نوع بناء:ثلاثی مجرد(بیشتر)
ُهُمْ:ضمیر
مُؤْمِنِينَ: وزن:مفعلین(اسم فاعل)- حروف اصلی(ریشه):ء م ن - حرف زائد:م دراول+ین جمع- نوع بناء:ثلاثی مزید(ایمان آورنده گان)
(139) وَإِنَّ
رَبَ: وزن: فعل- حروف اصلی(ریشه):رب ب -- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مجرد(پروردگار)
ك:ضمیر
ل
َهُوَ:ضمیر
ال
ْعَزِيز: وزن:فعیل(صیغه مبالغه)- حروف اصلی(ریشه):ع زز- حرف زائد(یاء بین عین ولام- نوع بناء:ثلاثی مجرد(شکست ناپذیر)
ال
رَّحِيمُ :وزن:فعیل(صیغه مبالغه)- حروف اصلی(ریشه):رح م- حرف زائد(یاء بین عین ولام- نوع بناء:ثلاثی مجرد(مهربان)
(140)
كَذَّبَتْ:>کذب:وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ک ذ ب -نوع بناء:ثلاثی مجرد-کذب یکذب -حرف مزید ندارد0(تکذیب کرد)
ثَمُودُ:اسم قوم
ال
ْمُرْسَلِينَ:وزن:مفعلین(اسم فاعل)- حروف اصلی(ریشه):رس ل- حرف زائدندارد نوع بناء:ثلاثی مزید- (فرستادگان)
(141)إِذْ
قَالَ:وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ق و ل- نوع بناء:ثلاثی مجرد-قال یقول=قول یقول- حرف مزید ندارد(گفت)0
ل
هُمْ:ضمیر
أَخُو: و-- حرف زائدندارد نوع وزن:فعل- حروف اصلی(ریشه):ء خ ؟ و،بناء:ثلاثی مجرد(برادر)
هُمْ :ضمیر
صَالِحٌ:اسم شخص
أَلَا
تَتَّقُونَ:>یقی تَقُونَ:وزن: -یفعل -حروف اصلی(ریشه):وق ی-نوع بناء:ثلاثی مجرد- وقی-یقی=وقی-یوقی-حرف مزید ندارد-(تقواپیشه نمیکنید)
(142)
إِنَّ زَلْزَلَةَ السَّاعَةِ شَيْءٌ عَظِيمٌ: زَلْزَلَ:وزن :فعلل-حروف اصلی (ریشه):زل زل-حرف زاید ندارد(22-1)
الْآَنَ حَصْحَصَ الْحَقُّ: حصحص: وزن :فعلل-حروف اصلی (ریشه):ح ص ح ص -حرف زاید ندارد(12-51)
وَاللَّيْلِ إِذَا عَسْعَسَ:عسعس: وزن :فعلل-حروف اصلی (ریشه):ع س ع س -حرف زاید ندارد(81-17)
إِذَا زُلْزِلَتِ الْأَرْضُ زِلْزَالَهَا: زَلْزَلَ:وزن :فعلل-حروف اصلی (ریشه):زل زل-حرف زاید ندارد(99-1)
وَزُلْزِلُوا حَتَّى يَقُولَ الرَّسُولُ: زَلْزَلَ:وزن :فعلل-حروف اصلی (ریشه):زل زل-حرف زاید ندارد(2-214)
تعداداغلاط43